ប្រភពរូបភាព ហ្វេសប៊ុក Kim Sothin
វចនាធិប្បាយភាសាខ្មែរ
Showing posts with label ការសិក្សាអប់រំ. Show all posts
Showing posts with label ការសិក្សាអប់រំ. Show all posts
Saturday, June 27, 2015
Thursday, October 10, 2013
ស្រុកខ្មែរចុងស.វទី១៩ ដើមទី២០ តាមរយៈរូបភាពរបស់លោក អាដឺម៉ារ ឡឺក្លែរ (ភាគ ១)
ឯកសារទាំងនោះរួមមាន រូបភាព និង របស់ប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃរបស់ជនជាតិខ្មែរ និងខ្មែរដើមភាគតិច នៅខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង និងសំណេរដៃដែលជាឯកសាររដ្ឋបាលជាភាសាខ្មែរ ព្រមទាំងអត្ថបទស្រាវជ្រាវ ឬក៏ជាការបកប្រែ ដែលភាគច្រើនមិនទាន់បោះពុម្ពនៅឡើយ។
ក្រៅពីឯកសារទាំងនោះ យើងក៏ឃើញនៅមានវត្ថុសិល្បៈព្រមទាំងគំនូរលើកំណាត់ក្រដាស មានផាត់ពណ៌ ឬជាខ្មៅស ដែលយើងនឹងបង្ហាញនៅពេលខាងមុខទៀត។ សូមរំឮកថា លោកអធិបតីរងខាងលើនេះបានសរសេរសៀវភៅ ឬអត្ថបទស្រាវជ្រាវជាច្រើនពាក់ព័ន្ធទៅនិងប្រវត្តិសាស្ត្រ, សាសនា, ទំនៀមទម្លាប់ (ខ្មែរ និងខ្មែរលើ), ក្បួនខ្នាត ច្បាប់ក្រមនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។
ដោយសព្វថ្ងៃនេះ នៅប្រទេសកម្ពុជាយើង ក្រោយពីសង្គ្រាមមក គេមិនសូវឃើញមានឯកសារជារូបភាព ឬក៏ជាសំណេរដៃទាក់ទិនទៅនឹងស្ថានភាពនៃប្រទេសខ្មែរនាចុងស.វទី១៩ និងដើមទី២០ទេ ដូច្នេះហើយបានជាយើងបានយកឯកសាររូបភាពទាំងនោះមកផ្សព្វផ្សាយ ជូនជាព័ត៌មាន។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ដោយសារតែសម្បត្តិវប្បធម៌ទាំងនោះ ភាគច្រើនមិនទាន់ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយនៅឡើយ ទើបថ្ងៃនេះយើងមានសេចក្តីរីករាយ សោមនស្សក្រៃលែង នឹងយកបង្ហាញជូនខេមរជនជ្រាបជាបន្តបន្ទាប់។
យើងជឿជាក់ថា បើគ្មានឯកសាររូបភាពទាំងនោះ គ្មានស្នាដៃស្រាវជ្រាវដ៏សំខាន់ៗរបស់អ្នកប្រាជ្ញខាងលើនេះ ដែលបានសរសេរពីវប្បធម៌ អរិយធម៌ខ្មែរនោះ យើងពិតជាបាត់បង់នូវការចេះដឹងមួយចំនួនស្តីពីវប្បធម៌ខ្មែរពុំខាន ដែលគេអាចយកទៅប្រើប្រាស់ ដើម្បីជាប្រយោជន៍សម្រាប់ខេមរវិជ្ជា។ ឧទាហរណ៍ ថ្មីៗនេះមានអ្នកស្រាវជ្រាវក្មេងៗខ្លះខាងខេមរវិជ្ជាបានបង្ហាញជាសំខាន់ពីសំណេរដៃជាភាសាខ្មែរ និងបារាំងទាំងនោះ ដែលបានក្លាយទៅជាសម្បត្តិរបស់ទីក្រុងអាឡាំងសុង នឹងបានធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវលើបញ្ហាមួយចំនួន ស្តីពីសង្គមខ្មែរនាសម័យអាណានិគមបារាំង ដែលគេពុំធ្លាប់បានដឹងពីមុនមក គួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍។
ដូច្នេះ តាមរយៈការសិក្សាប្រៀបធៀបរូបភាពឯកសារទាំងនោះ ស្តីពីស្ថានភាពសង្គមខ្មែរនាជំនាន់នោះ ទៅនឹងស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន យើងក៏អាចដឹងថា សង្គមខ្មែរមានការវិវត្តន៍ និងអភិវឌ្ឍន៍ជាបន្តបន្ទាប់ ជាហូរហែមិនឈប់ឈរ គួរឲ្យកត់សម្គាល់។ សូមរំឮកនៅទីនេះថា ចំពោះរូបភាពឯកសារទាំងនោះ ថតរវាងឆ្នាំ ១៨៩០-១៨៩៥ ដែលសព្វថ្ងៃនេះបានក្លាយទៅជាឯកសារជាប្រវត្តិសាស្ត្រ លោកអាដឺម៉ារ ឡឺក្លែរ បានមក មិនមែនដោយភាពងាយស្រួលប៉ុន្មាននោះទេ។ ក៏ប៉ុន្តែដោយលោកបានជម្នះរាល់ឧបសគ្គ ព្រមទាំងចំណាយទាំងកម្លាំងកាយចិត្ត និងពេលវេលាយ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់ បើយោងតាមកំណត់ហេតុរបស់លោក នាចុងស.វទី១៩ និងដើមស.វទី២០។
១- ទិដ្ឋភាពរួមនៃទីក្រុងភ្នំពេញ
សូមជម្រាបថា ដោយកត្តាពេលវេលា យើងមិនអាចធ្វើការអធិប្បាយនូវប្រវត្តិពិស្តានៃរូបភាពឯកសារនីមួយៗបានឡើយ ដូច្នេះសូមមេត្តាអភ័យទោសផង៕ F(ម.ត្រាណេ)
Part 2
http://www.cen.com.kh/culture/detail_culturehistory/MGZmMmU4NzQ5YzM
Wednesday, September 25, 2013
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ព្រមានសមាជិកគណៈរដ្ឋមន្ត្រីឲ្យប្តូរឥរិយាបថ
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានព្រមានរដ្ឋមន្ត្រីរបស់ខ្លួន ក្នុងការប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្ត្រីជាលើកដំបូង។
@rfi
ដោយ ប៉ែន បូណាក្នុងឱកាសប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្ត្រីថ្មីលើកដំបូងនៃរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៥ នៅព្រឹកថ្ងៃពុធនេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានដំឡើងសំឡេងខ្លាំងៗដាក់មន្ត្រីរបស់ខ្លួនដោយសុំឲ្យពួកគេផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថនិងការដឹកនាំជាដាច់ខាត។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលបានបញ្ជាឲ្យរដ្ឋបាលសាធារណៈបើកវេទិកាសាធារណៈដើម្បីអនុញ្ញាតឲ្យពលរដ្ឋចង្អុលមុខមន្ត្រីដែលធ្វើខុស។ វិធានការជាច្រើនត្រូវបានប្រកាសក្នុងគោលដៅបម្រើពលរដ្ឋឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព។
គ្មានទៀតឡើយការយោគយល់និងអត់ឱនដល់មន្ត្រីក្រោមឱវាទដែលប្រព្រឹត្តខុស។ នេះជាពាក្យបញ្ជាម៉ឺងម៉ាត់របស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នៅចំពោះមុខសមាជិកគណៈរដ្ឋមន្ត្រីថ្មីសម្រាប់រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៥។ ក្រោយពីបង្ហាញគោលនយោបាយនិងការសន្យាកំណែទម្រង់ដ៏វែងអន្លាយសំដៅបម្រើប្រជាពលរដ្ឋម្ចាស់ឆ្នោតឲ្យបានល្អជាងមុន លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីក៏បានដំឡើងសំឡេងដាក់សមាជិកគណៈរដ្ឋមន្ត្រីយ៉ាងខ្លាំងៗដោយសុំឲ្យពួកគេផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថជាចាំបាច់។
ដើម្បីចាត់វិធានការឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថរបស់មន្ត្រី និងក៏ដូចជាដើម្បីបម្រើប្រជាពលរដ្ឋឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានបញ្ជាឲ្យមានការរៀបចំធ្វើវេទិកាសាធារណៈរវាងមន្ត្រី និងប្រជាពលរដ្ឋ ឬរវាងប្រធានស្ថាប័នជាមួយមន្ត្រីក្រោមឱវាទ។
វិធីនេះត្រូវបានប្រមុខរដ្ឋាភិបាលចាត់ទុកជាការឆ្លុះកញ្ចក់ដើម្បីស្វែងយល់ពីកំហយសឆ្គងរបស់ខ្លួន។ នៅក្នុងវេទិកាសាធារណៈឬហៅថាជាសមាជផ្ទៃក្នុង ប្រជាពលរដ្ឋ ឬមន្ត្រីរាជការមានសិទ្ធិឡើងចង្អុលមុខមន្ត្រីដែលបានប្រព្រឹត្តខុសឆ្គង។
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីក៏បានព្រមានដល់រដ្ឋមន្ត្រីរបស់ខ្លួនឲ្យបញ្ឈប់ការប្រើសិទ្ធអំណាចគាបសង្កត់ថ្នាក់ក្រោម ឬការបង្កើតបណ្តាញក្រុមគ្រួសារក្នុងក្រសួងដែលខ្លួនដឹកនាំ។ លោកទទួលស្គាល់ថា គណៈរដ្ឋមន្ត្រីថ្មីមានសមាសភាពចាស់ភាគច្រើនដដែល ប៉ុន្តែ មន្ត្រីចាស់ទាំងនោះត្រូវតែផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថ ហើយចាប់យកគំនិតថ្មី និងរបៀបដឹកនាំថ្មី។ នៅឯថ្នាក់មូលដ្ឋានវិញ អំពើពុករលួយតាមរយៈការដាក់កុងត្រូលយកលុយតាមផ្លូវ ឬការទារលុយពីពលរដ្ឋពេលធ្វើលិខិតស្នាមជាដើមត្រូវតែលុបបំបាត់ជាដាច់ខាត។
ទន្ទឹមនឹងនោះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីក៏បានព្រមានរដ្ឋមន្ត្រីរបស់ខ្លួនឲ្យទទួលខុសត្រូវចំពោះ មុខរដ្ឋសភាទៀតផង។ លោកបានរម្លឹកថា រដ្ឋមន្ត្រីត្រូវទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋសភា។ ក្នុងន័យនេះ លោកបានបើកសិទ្ធិឲ្យរដ្ឋសភាកោះអញ្ជើញរដ្ឋមន្ត្រីណាម្នាក់មកសាកសួរឬធ្វើញត្តិស្តីបន្ទោសយ៉ាងពេញលេញផងដែរ។ លើសពីនេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីចាស់អាណត្តិថ្មីក៏បានសុំឲ្យមន្ត្រីរបស់ខ្លួនទទួលយកមតិរិះគន់ស្ថាបនាពីគណបក្សប្រឆាំង និងសង្គមស៊ីវិល ព្រមទាំងផ្តល់តម្លៃដល់បណ្តាញផ្សាយព័ត៌មាន។
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីក៏មិនភ្លេចសន្យាលើកតម្កើងប្រជាធិបតេយ្យ នីតិរដ្ឋ និងការគោរពសិទ្ធិ និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់ពលរដ្ឋផងដែរ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោកបានបញ្ជាក់យ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ថា រដ្ឋាភិបាលប្រឆាំងជាដាច់ខាតរាល់សកម្មភាពឬការញុះញង់ដែលនាំឲ្យមានអស្ថិរភាព និងចលាចលសង្គម។
សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងរយៈពេលពេញមួយព្រឹកនេះ កិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្ត្រីថ្មីនៅមិនទាន់ចប់នៅឡើយទេ។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីនៅបន្តបង្ហាញកំណែទម្រង់ដ៏វែងអន្លាយលើគ្រប់វិស័យដោយចាត់ទុកកំណែទម្រង់ជាបញ្ហាស្លាប់រស់។ ការដំឡើងប្រាក់ខែជូនមន្ត្រីរាជការស៊ីវិល និងប្រដាប់អាវុធក៏ត្រូវបានបង្ហាញផងដែរ៕
http://www.khmer.rfi.fr/cambodia/20130925-cambodia-hun-sen-warn-minister
ស្លាក:
RFIខេមរភាសា,
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
សភានិងរដ្ឋាភិបាល៖ ទារកដែលកើតមិនគ្រប់ទម្ងន់
ព្រះមហាក្សត្រ និងសមាជិកសភាថ្មី ថតរូបរួមគ្នា ក្នុងថ្ងៃបើកប្រជុំសភា លើកដំបូងថ្ងៃទី ២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៣។
@ reuters
ដោយ ប៉ែន បូណា
រដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីអាណត្តិទី៥បានកើតចេញជារូបរាងហើយបន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតអនុម័តដោយអ្នកតំណាងរាស្ត្រជាប់ឆ្នោតទាំង ៦៨ រូបរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាកាលពីព្រឹកថ្ងៃអង្គារទី ២៤ កញ្ញាម្សិលមិញ។ ប៉ុន្តែ អ្នកតំណាងរាស្ត្រជាប់ឆ្នោតមួយក្រុមទៀតមកពីគណបក្សប្រឆាំងមិនបានចូលប្រជុំសភាទេ។បញ្ហានេះហើយដែលធ្វើឲ្យរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីអាណត្តិទី៥នេះត្រូវគេប្រៀបប្រដូចទៅនឹងទារកដែលកើតមិនគ្រប់ទម្ងន់។ តើរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាល មិនគ្រប់ទម្ងន់នឹងត្រូវប្រឈមមុខនឹងផលវិបាកអ្វីខ្លះ?អ្នកដែលបានតាមដានការវិវឌ្ឍនយោបាយកម្ពុជាចុងក្រោយនេះពិតជាមានអារម្មណ៍ហួសចិត្តផងឬសង្វេគផងក៏ថាបាន។ សង្វេគនៅត្រង់ថា ក្រោយការបោះឆ្នោត អ្នកតំណាងរាស្ត្រជាប់ឆ្នោតមួយក្រុមចូលប្រជុំសភានិងបានធ្វើសច្ចាប្រណិធាននៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំង។ ចំណែកតំណាងរាស្ត្រជាប់ឆ្នោតមួយក្រុមទៀតបែរជាទៅជួបជុំនិងស្បថនៅពីមុខប្រាសាទអង្គរវត្តក្នុងខេត្តសៀមរាបឯណោះទៅវិញ។
មិនតែប៉ុណ្ណោះ អ្នកតំណាងរាស្ត្រទាំងពីរក្រុមនេះដែលទទួលបានសំឡេងគាំទ្រពីពលរដ្ឋម្ចាស់ឆ្នោតដូចគ្នាបែរទៅជាចង្អុលមុខគ្នាថាជាអ្នករំលោភបំពានរដ្ឋធម្មនុញ្ញទៅវិញ។ តើអ្នកណាជាអ្នករំលោភរដ្ឋធម្មនុញ្ញ? សំណួរនេះ សូមទុកឲ្យអ្នកច្បាប់ទាំងឡាយបកស្រាយទៅចុះ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលគេអាចមើលឃើញច្បាស់នៅពេលនេះគឺ ផលវិបាករបស់វាបានធ្វើឲ្យរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីក្រោយការបោះឆ្នោតមានលក្ខណៈមិនគ្រប់គ្រាន់ប្រៀបបាននឹងទារកដែលកើតមកមិនគ្រប់ទម្ងន់ដែលត្រូវទទួលការព្យាបាលជាចាំបាច់។
ជាការពិតណាស់ វិបត្តិនយោបាយក្រោយការបោះឆ្នោតជារឿងដែលបានកើតឡើងស្ទើរតែស៊ាំទៅហើយ។ លើកណាក៏ដូចជាលើកណាដែរ ឲ្យតែបោះឆ្នោតហើយ គណបក្សដែលទទួលបានសំឡេងគាំទ្រក្នុងសភាមិនដែលបានចូលប្រជុំសភាដោយស្រុះស្រួលគ្នាឡើយ។ ទោះជាត្រូវចូលប្រជុំទាំងអស់គ្នា ក៏ពួកគេបានឆ្លងកាត់ជម្លោះបែកផ្សែងជាច្រើនខែរួចទៅហើយដែរ។ តើនេះជាចំណុចខ្សោយរបស់អ្នកនយោបាយខ្មែរដែលមិនអាចកែបានមែនឬ?
លើកនេះអាចាត់ទុកថាជាសំណាងល្អទៅចុះសម្រាប់គណបក្សកាន់អំណាចដោយសារការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមិនទាមទារឲ្យមានសំឡេងគាំទ្រពីរភាគបីដូចកាលពីលើកមុន។ ប្រសិនបើមិនដូច្នោះទេ ម្ល៉េះសមការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលថ្មីត្រូវជាប់គាំងជាច្រើនខែតទៅទៀតជាមិនខាន។
ទោះបីជាការជាប់គាំងត្រូវបានបញ្ចៀសមែន ប៉ុន្តែ រដ្ឋសភានិងរដ្ឋាភិបាលថ្មីដែលទើបតែកើតចេញនៅពេលនេះក៏នៅមានចំណុចប្រឈមចំពោះមុខជាច្រើនទៀតដែរ៖ចំណុចប្រឈមទី១គឺ ការទប់ទល់ជាមួយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលកំពុងស្ថិតនៅក្រៅរដ្ឋសភា។ មិនថាមហាបាតុកម្ម ឬជាសកម្មភាពអ្វីផ្សេងទៀតឡើយសុទ្ធតែជារំខានដល់ដំណើររបស់រដ្ឋាភិបាលគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាទាំងអស់ពីព្រោះអ្នកតំណាងរាស្ត្រ ៥៥ នាក់តំណាងឲ្យអ្នកបោះឆ្នោតជិត ៣លាននាក់ចេញធ្វើសកម្មភាពប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលគ្រប់បែបយ៉ាងមិនមែនជារឿងសាមញ្ញពេកនោះឡើយ។
ចំណុចប្រឈមទី២ គឺរដ្ឋសភានិងរដ្ឋាភិបាលដែលមានទម្ងន់មិនគ្រប់គ្រាន់នឹងធ្វើឲ្យស្ថាប័នរដ្ឋទាំងពីរមានរូបភាពមិនសូវល្អទាំងនៅក្នុងឆាកនយោបាយជាតិ និងនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ ជាក់ស្តែង បណ្តាប្រទេសមួយចំនួនដូចជាសហរដ្ឋអាមេរិក និងសហភាពអឺរ៉ុបជាដើមនៅតែបន្តជំរុញឲ្យគណបក្សជាប់ឆ្នោតទាំងពីរចូលរួមក្នុងរដ្ឋសភាដដែល។ នេះមានន័យថា បណ្តាប្រទេសទាំងនោះនៅមិនទាន់ផ្តល់តម្លៃពេញលេញដល់រដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីរបស់កម្ពុជានោះឡើយទេ។
ដូច្នេះ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលថ្មីនេះមិនសូវមានទឹកមាត់ប្រៃជាមួយសហគមន៍អន្តរជាតិ រីឯនៅជ្រុងម្ខាងទៀត រវល់តែចំណាយកម្លាំង និងធនធានសម្រាប់ទប់ទល់ជាមួយបក្សប្រឆាំងនោះ តើរដ្ឋាភិបាលមានពេលវេលា និងថាមពលលគ្រប់គ្រាន់ដែរឬទេសម្រាប់អនុវត្តនយោបាយកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅដែលខ្លួនត្រូវធ្វើក្នុងគ្រប់វិស័យដូចការសន្យានោះ? ទាំងនេះគឺជាបញ្ហាប្រឈមធ្ងន់ធ្ងរណាស់របស់រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី។
ពិតហើយថា អាចមានអ្នកខ្លះសប្បាយចិត្តនឹងឃើញស្ថានភាពបែបនេះ ប៉ុន្តែ សូមកុំភ្លេចថា ផលវិបាករបស់វានឹងធ្លាក់ទៅលើពលករដ្ឋខ្មែរគ្រប់គ្នាមុនគេ។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើអាចបញ្ចប់បាននៅមិនទាន់ហួសពេលទេដែលអ្នកនយោបាយគួរតែរិះរកមធ្យោបាយស្រុះស្រួលគ្នាដើម្បីពង្រឹងរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីឲ្យមានកម្លាំងជាងនេះ។ ក្នុងន័យនេះ គណបក្សទាំងពីរគួរតែងាកមករកការចរចាគ្នាជាថ្មីហើយរកច្រកណាមួយសមរម្យដែលអនុញ្ញាតឲ្យគណបក្សទាំងពីរមានលទ្ធភាពតស៊ូនយោបាយជាមួយគ្នាប្រកបដោយតុល្យភាពនៅក្នុងរដ្ឋសភា។ នេះជាវិធីដ៏ល្អបំផុតមួយ។
ផ្ទុយទៅវិញ ការបន្តបែរខ្នងដាក់គ្នាហើយនៅតែប្រើទម្លាប់យកឈ្នះចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមកដោយម្ខាងសម្អាងលើសំឡេងភាគច្រើនដាច់ខាតដែលខ្លួនអាចធ្វើអ្វីក៏បាន រីឯម្ខាងទៀតសម្អាងលើសន្ទុះចិត្តអ្នកគាំទ្រហើយបន្តតស៊ូគ្រប់រូបភាពនៅក្រៅរដ្ឋសភានោះ ទីបំផុត ភាគីទាំងពីរនឹងខាតបង់ទាំងអស់គ្នា។ អ្នកដែលខាតបង់ធ្ងន់ជាងគេគឺប្រទេសជាតិនិងប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ៕
ផ្សាយបន្តទាំងស្រុងពី៖
មិនតែប៉ុណ្ណោះ អ្នកតំណាងរាស្ត្រទាំងពីរក្រុមនេះដែលទទួលបានសំឡេងគាំទ្រពីពលរដ្ឋម្ចាស់ឆ្នោតដូចគ្នាបែរទៅជាចង្អុលមុខគ្នាថាជាអ្នករំលោភបំពានរដ្ឋធម្មនុញ្ញទៅវិញ។ តើអ្នកណាជាអ្នករំលោភរដ្ឋធម្មនុញ្ញ? សំណួរនេះ សូមទុកឲ្យអ្នកច្បាប់ទាំងឡាយបកស្រាយទៅចុះ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលគេអាចមើលឃើញច្បាស់នៅពេលនេះគឺ ផលវិបាករបស់វាបានធ្វើឲ្យរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីក្រោយការបោះឆ្នោតមានលក្ខណៈមិនគ្រប់គ្រាន់ប្រៀបបាននឹងទារកដែលកើតមកមិនគ្រប់ទម្ងន់ដែលត្រូវទទួលការព្យាបាលជាចាំបាច់។
ជាការពិតណាស់ វិបត្តិនយោបាយក្រោយការបោះឆ្នោតជារឿងដែលបានកើតឡើងស្ទើរតែស៊ាំទៅហើយ។ លើកណាក៏ដូចជាលើកណាដែរ ឲ្យតែបោះឆ្នោតហើយ គណបក្សដែលទទួលបានសំឡេងគាំទ្រក្នុងសភាមិនដែលបានចូលប្រជុំសភាដោយស្រុះស្រួលគ្នាឡើយ។ ទោះជាត្រូវចូលប្រជុំទាំងអស់គ្នា ក៏ពួកគេបានឆ្លងកាត់ជម្លោះបែកផ្សែងជាច្រើនខែរួចទៅហើយដែរ។ តើនេះជាចំណុចខ្សោយរបស់អ្នកនយោបាយខ្មែរដែលមិនអាចកែបានមែនឬ?
លើកនេះអាចាត់ទុកថាជាសំណាងល្អទៅចុះសម្រាប់គណបក្សកាន់អំណាចដោយសារការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមិនទាមទារឲ្យមានសំឡេងគាំទ្រពីរភាគបីដូចកាលពីលើកមុន។ ប្រសិនបើមិនដូច្នោះទេ ម្ល៉េះសមការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលថ្មីត្រូវជាប់គាំងជាច្រើនខែតទៅទៀតជាមិនខាន។
ទោះបីជាការជាប់គាំងត្រូវបានបញ្ចៀសមែន ប៉ុន្តែ រដ្ឋសភានិងរដ្ឋាភិបាលថ្មីដែលទើបតែកើតចេញនៅពេលនេះក៏នៅមានចំណុចប្រឈមចំពោះមុខជាច្រើនទៀតដែរ៖ចំណុចប្រឈមទី១គឺ ការទប់ទល់ជាមួយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលកំពុងស្ថិតនៅក្រៅរដ្ឋសភា។ មិនថាមហាបាតុកម្ម ឬជាសកម្មភាពអ្វីផ្សេងទៀតឡើយសុទ្ធតែជារំខានដល់ដំណើររបស់រដ្ឋាភិបាលគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាទាំងអស់ពីព្រោះអ្នកតំណាងរាស្ត្រ ៥៥ នាក់តំណាងឲ្យអ្នកបោះឆ្នោតជិត ៣លាននាក់ចេញធ្វើសកម្មភាពប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលគ្រប់បែបយ៉ាងមិនមែនជារឿងសាមញ្ញពេកនោះឡើយ។
ចំណុចប្រឈមទី២ គឺរដ្ឋសភានិងរដ្ឋាភិបាលដែលមានទម្ងន់មិនគ្រប់គ្រាន់នឹងធ្វើឲ្យស្ថាប័នរដ្ឋទាំងពីរមានរូបភាពមិនសូវល្អទាំងនៅក្នុងឆាកនយោបាយជាតិ និងនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ ជាក់ស្តែង បណ្តាប្រទេសមួយចំនួនដូចជាសហរដ្ឋអាមេរិក និងសហភាពអឺរ៉ុបជាដើមនៅតែបន្តជំរុញឲ្យគណបក្សជាប់ឆ្នោតទាំងពីរចូលរួមក្នុងរដ្ឋសភាដដែល។ នេះមានន័យថា បណ្តាប្រទេសទាំងនោះនៅមិនទាន់ផ្តល់តម្លៃពេញលេញដល់រដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីរបស់កម្ពុជានោះឡើយទេ។
ដូច្នេះ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលថ្មីនេះមិនសូវមានទឹកមាត់ប្រៃជាមួយសហគមន៍អន្តរជាតិ រីឯនៅជ្រុងម្ខាងទៀត រវល់តែចំណាយកម្លាំង និងធនធានសម្រាប់ទប់ទល់ជាមួយបក្សប្រឆាំងនោះ តើរដ្ឋាភិបាលមានពេលវេលា និងថាមពលលគ្រប់គ្រាន់ដែរឬទេសម្រាប់អនុវត្តនយោបាយកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅដែលខ្លួនត្រូវធ្វើក្នុងគ្រប់វិស័យដូចការសន្យានោះ? ទាំងនេះគឺជាបញ្ហាប្រឈមធ្ងន់ធ្ងរណាស់របស់រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី។
ពិតហើយថា អាចមានអ្នកខ្លះសប្បាយចិត្តនឹងឃើញស្ថានភាពបែបនេះ ប៉ុន្តែ សូមកុំភ្លេចថា ផលវិបាករបស់វានឹងធ្លាក់ទៅលើពលករដ្ឋខ្មែរគ្រប់គ្នាមុនគេ។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើអាចបញ្ចប់បាននៅមិនទាន់ហួសពេលទេដែលអ្នកនយោបាយគួរតែរិះរកមធ្យោបាយស្រុះស្រួលគ្នាដើម្បីពង្រឹងរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាលថ្មីឲ្យមានកម្លាំងជាងនេះ។ ក្នុងន័យនេះ គណបក្សទាំងពីរគួរតែងាកមករកការចរចាគ្នាជាថ្មីហើយរកច្រកណាមួយសមរម្យដែលអនុញ្ញាតឲ្យគណបក្សទាំងពីរមានលទ្ធភាពតស៊ូនយោបាយជាមួយគ្នាប្រកបដោយតុល្យភាពនៅក្នុងរដ្ឋសភា។ នេះជាវិធីដ៏ល្អបំផុតមួយ។
ផ្ទុយទៅវិញ ការបន្តបែរខ្នងដាក់គ្នាហើយនៅតែប្រើទម្លាប់យកឈ្នះចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមកដោយម្ខាងសម្អាងលើសំឡេងភាគច្រើនដាច់ខាតដែលខ្លួនអាចធ្វើអ្វីក៏បាន រីឯម្ខាងទៀតសម្អាងលើសន្ទុះចិត្តអ្នកគាំទ្រហើយបន្តតស៊ូគ្រប់រូបភាពនៅក្រៅរដ្ឋសភានោះ ទីបំផុត ភាគីទាំងពីរនឹងខាតបង់ទាំងអស់គ្នា។ អ្នកដែលខាតបង់ធ្ងន់ជាងគេគឺប្រទេសជាតិនិងប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ៕
ផ្សាយបន្តទាំងស្រុងពី៖
ស្លាក:
RFIខេមរភាសា,
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
ប្រសាសន៍សំខាន់ របស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន សម្រាប់កំណែទម្រង់ រាជរដ្ឋាភិបាលថ្មី (មានសំឡេង)
សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក្នុងកិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្រ្តីលើកដំបូង សម្រាប់រាជរដ្ឋាភិបាល អាណត្តិថ្មីបានលត់មន្រ្តី របស់សម្តេចយ៉ាងចាស់ដៃ និងធ្ងន់ៗ។
- សម្តេចតេជោ បានស្នើឲ្យបង្កើតវេទិកាសាធារណៈ ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋនៅគ្រប់ទីកន្លែង ដើម្បីស្តាប់មតិ ប្រជាពលរដ្ឋ។ សម្តេចបន្តថា សម័យនេះ ប្រជាពលរដ្ឋហ៊ានចង្អុលមុខមន្រ្តី សម្តេចស្នើឲ្យប្រជាពលរដ្ឋ បើមេឃុំ មេស្រុក មេខេត្ត មេប៉ូលិសខុស ចង្អុលឲ្យចំៗមុខៗតែម្តង។ សម្តេចបញ្ជាក់ថា វេទិកាត្រូវតែធ្វើជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ មិនមែនធ្វើជាមួយគណបក្សនោះទេ ត្រូវតែធ្វើជាមួយប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់និន្នការ ដើម្បីធ្វើជាកញ្ចក់ឆ្លុះបញ្ចាំង។
- សម្តេច ក៏បានជំរុញរដ្ឋមន្រ្តីតាមក្រសួងឈប់ដើរពើងទ្រូង ត្រូវអង្គុយនិយាយគ្នាជាមួយមន្រ្តីថ្នាក់ក្រោម និងចេះ ពិភាក្សាផ្ទៃក្នុង ដើម្បីកែតម្រូវគ្នា។
- សម្តេច បានហៅកុងត្រូលជជុះ ថាជាបញ្ហាជ្រាំដែល ហើយបញ្ជាឲ្យលប់បំបាត់ឲ្យបាននៅអាណត្តិថ្មី រួមទាំងអំពើ ពុករលួយកើតចេញពីការធ្វើលិខិតស្នាមនានាផងដែរ។
- សម្តេចឲ្យមន្រ្តីទាំងអស់ផ្លាស់ប្តូរកាតគិត ឥរិយាបថ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនិងការចង់បាន របស់ប្រជាពលរដ្ឋ។ សម្តេច បញ្ជាក់ថា បើមិនកែ មានការផ្លាស់ប្តូរ រដ្ឋមន្រ្តី កុំបន្ទោសសម្តេច។
- សម្តេចដាក់បទបញ្ជាធ្ងន់ៗ ឲ្យលប់បំបាត់ការគ្រប់គ្រងក្រសួងលក្ខណៈគ្រួសារ បញ្ឈប់វប្បធម៌ ប្តីស័ក្តិ៣ ប្រពន្ធ ស័ក្តិ៤ កូនស័ក្តិ៥ ប្រសិនបើមានករណីនេះ សម្តេចនិងធ្វើកំណែទម្រង់ ដោយសម្តេចមិនទុកឲ្យនាំគ្រោះថ្នាក់ដល់ សម្តេច និងរាជរដ្ឋាភិបាលនោះទេ។
- សម្តេចក៏បានមានប្រាសាសន៍ ឲ្យមន្រ្តីរាជរដ្ឋាភិបាល កាត់បន្ថយការធ្វើខួបកំណើត ដោយសម្តេចបញ្ជាក់ថា ការ ធ្វើខួបកំណើតនេះ ជាការដាក់គំនាបទៅលើមន្រ្តីក្រោមឱវាទ និងនាំឲ្យមន្រ្តីស្អប់ខ្ពើម។
- សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា នៅអាណត្តិថ្មីនេះ បក្សប្រឆាំងនៅក្នុងរដ្ឋសភាមានសិទ្ធិកោះហៅ មន្រ្តីតាមក្រសួងទៅសួរ នាំ ហើយអាចដាក់ញ្ញត្តិដកសេចក្តីទុកចិត្ត។ សម្តេចបញ្ជាក់ថា សម្តេចឈប់អាណិត ឬជួយទៀតហើយ។
- សម្តេចបើកចំហរឲ្យមានសុំឱ្យមានរបបប្រជុំមួយ ដែលមានចាប់ពីមន្រ្តីមុខងារនយោបាយ ថ្នាក់នាយករដ្ឋមន្រ្តី ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋលេខាធិការ និងអនុរដ្ឋលេខាធិការ ធ្វើឱ្យមានការទិទៀន នាយករដ្ឋមន្រ្តី ទិទៀន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី...។ អ្នកត្រួតពិនិត្យខ្ញុំ គឺចាប់ពីមន្រ្តីមុខងារនយោបាយឡើង។
- សម្តេចបន្តថា មានតែវេទិកាសាធារណៈទេ ទើបអាចធ្វើកំណែទម្រង់បាន។
- សម្តេចបញ្ជាក់ថា ក្រសួងជាក្រសួងរបស់ជាតិ កុំយកក្រសួងទៅធ្វើជារបស់ផ្ទាល់ខ្លួន។ សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា បើសម្តេចមានប្រសាសន៍ប៉ុណ្ណឹងហើយ មិនអាចធ្វើបាន នឹងឈានចូលដល់ការការព្យាបាលវះកាត់ ដែលរួមមាន ការដកហូតតំណែង ចាប់ខ្លួន និងដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅតុលាការ។
-សូមឱ្យអស់លោក មន្រ្តីអានកាសែត និង មើលទូរទស្សន៍ផង។ មួយជីវិត ខ្ញុំ ព័ត៌មាន ប្រៀបបានទៅនឹងបាយ និង បារី។ រដ្ឋាភិបាល អត់មានផែនការបិទហ្វេសប៊ុកទេ។
-សូមជម្រាបមន្រ្តីរាជការ ទាំងអស់ឱ្យបានជ្រាប ថា បើមានលុយបើកប្រាក់ខែ មិនចាំឱ្យគេមកឃោសនា យក សន្លឹកឆ្នោតបាននោះទេ។ ដោយសារវាអត់លុយ បើមានលុយឱ្យដល់២លានរៀល វាមិនល្អ ចាំបាច់ឱ្យគេមក ឃោសនា។ អត់មានប្រទេសណារដ្ឋាភិបាល ទៅខ្ចីបុល ពីបរទេស មកបើកប្រាក់ខែនោះទេ មានតែប្រទេសក្រិច មួយទេ។
ប្រភព៖ ដើមអម្ពិល
ស្លាក:
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
Tuesday, September 24, 2013
រដ្ឋសភា ចេញបញ្ជីរាយនាម នៃសមាសភាពរដ្ឋសភា គណៈកម្មការជំនាញ និងរាជរដ្ឋាភិបាល នីតិកាលទី៥
ភ្នំពេញ: នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៣ រដ្ឋសភាជាតិ បានចេញផ្សាយជាសាធារណៈ នូវបញ្ជីរាយនាម សមាសភាពប្រធាន អនុប្រធានរដ្ឋសភា ប្រធាន អនុប្រធានគណៈកម្មការជំនាញទាំងអស់នៃរដ្ឋសភា និងសមាសភាពរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា សម្រាប់នីតិកាលទី៥ នៃរដ្ឋសភា។បញ្ជីរាយនាមនេះមានខ្លឹមសារទាំងស្រុង ដូចខាងក្រោម ៖














- See more at: http://www.cen.com.kh/localnews/show_detail/19?token=MTM3Y2JlMz#sthash.EKk7awo1.dpuf
ស្លាក:
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
Monday, September 16, 2013
យុវជនម្នាក់ស្លាប់ដោយគ្រាប់កាំភ្លើងរបស់ប៉ូលិសនៅក្នុងអំពើហិង្សានៅម្តុំស្ពានអាកាសមុនីវង្ស
ប៉ូលិសប្រើគ្រាប់បែកផ្សែង និងឡានទឹកដើម្បីវាយបំបែកហ្វូងបាតុករនៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី ១៥កញ្ញា
©REUTERS/Samrang Pring
យុវជនម្នាក់បានស្លាប់ដោយគ្រាប់កាំភ្លើងរបស់ប៉ូលិស និងបីនាក់ផ្សេងទៀតរងរបួស នៅក្នុងការប្រឈមមុខដាក់គ្នាដាច់ដោយឡែកគ្នាមួយ រវាងក្រុមយុវជនមួយក្រុម ជាមួយប៉ូលិស នៅម្តុំស្ពានក្បាលថ្នល់។ នេះបើតាមព័ត៌មានពីលោកចាន់ សាវ៉េត មន្រ្តីស៊ើបអង្កេតរបស់អង្គការសិទ្ធិមនុស្សអាដហុក ដែលវត្តមាននៅកន្លែងកន្លែងកើតហេតុ នៅយប់ថ្ងៃអាទិត្យទី ១៥ កញ្ញានេះ។
តាមលោកចាន់ សាវ៉េត ប៉ូលិសបានប្រើគា្រប់កាំភ្លើងពិត គ្រាប់បែកផ្សែង និងឡានទឹកបាញ់លើក្រុមយុវជនជាង៣០នាក់ ដែលបានប្រឈមមុខតទល់ជាមួយជាមួយប៉ូលិស ដែលមានប្រមាណ៣ពាន់នាក់។ តាមលោកចាន់ សាវ៉េត យុវជនមួយក្រុមនោះមិនស្ថិតនៅក្នុងចំណោមក្រុមបាតុករដឹកនាំដោយគណបក្សសង្រ្គោះជាតិទេ ដោយសារគណបក្សសង្រ្គោះជាតិបានរំសាយបាតុកម្មតាំងតែពីរសៀលម្ល៉េះ។ គេមិនដឹងថា តើយុវជនមួយក្រុមនោះមានប្រភពមកពីណាទេ ប៉ុន្តែ តាមលោកចាន់ សាវ៉េត ពួកយុវជនខឹង តវ៉ាចំពោះការបិទផ្លូវ ដែលធ្វើឡើងដោយអាជ្ញាធរចាប់តាំង ពីម៉ោង បីព្រឹកភ្លឺ នៅថ្ងៃ អាទិត្យ។ ការបិទផ្លូវដែលបណ្តាលឲ្យមានការកកស្ទះចរាចរណ៍ខ្លាំងនៅម្តុំស្ពានមុនីវង្ស។
បើតាមលោកចាន់ សាវ៉េតដដែល យុវជនដែលត្រូវស្លាប់ដោយគ្រាប់ប៉ូលិស មិនមែនជាមនុស្សក្នុងចំណោមយុវជនទាំងជាង៣០នាក់នោះទេ ប៉ុន្តែ គឺគ្រាន់តែអ្នកមើល។ ចំណែកមនុស្សបីនាក់ផ្សេងទៀត បានរងរបួសដោយគ្រាប់កំាភ្លើង ឬភ្លើងដែលចេញពីគ្រាប់បែកផ្សែងរបស់ប៉ូលិស។ លោកចាន់សាវ៉េត ដែលនៅកន្លែងកើតហេតុ រហូតដល់ម៉ោង១០កន្លះយប់ ថ្ងៃអាទិត្យ បាននិយាយថា លោកឃើញគេចាប់មនុស្សយ៉ាងតិច ១០នាក់ នៅក្នុងការប្រឈមមុខមួយប្រាវរវាងក្រុមយុវជន និងប៉ូលិស៕

បើតាមលោកចាន់ សាវ៉េតដដែល យុវជនដែលត្រូវស្លាប់ដោយគ្រាប់ប៉ូលិស មិនមែនជាមនុស្សក្នុងចំណោមយុវជនទាំងជាង៣០នាក់នោះទេ ប៉ុន្តែ គឺគ្រាន់តែអ្នកមើល។ ចំណែកមនុស្សបីនាក់ផ្សេងទៀត បានរងរបួសដោយគ្រាប់កំាភ្លើង ឬភ្លើងដែលចេញពីគ្រាប់បែកផ្សែងរបស់ប៉ូលិស។ លោកចាន់សាវ៉េត ដែលនៅកន្លែងកើតហេតុ រហូតដល់ម៉ោង១០កន្លះយប់ ថ្ងៃអាទិត្យ បាននិយាយថា លោកឃើញគេចាប់មនុស្សយ៉ាងតិច ១០នាក់ នៅក្នុងការប្រឈមមុខមួយប្រាវរវាងក្រុមយុវជន និងប៉ូលិស៕
ស្លាក:
RFIខេមរភាសា,
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
Friday, September 13, 2013
Thursday, September 12, 2013
Monday, September 9, 2013
សម្តេច ហ៊ុន សែន ប្រកាសថា បើអ្នកគាំទ្រសម្តេច ធ្លាក់ក្រោម ៦០% សម្តេចនឹងលាឈប់ពីនាយករដ្ឋមន្ត្រី
(ថ្ងៃទី 5 ឧសភា 2012, ម៉ោង 02:12:PM) | ដោយ: សុខ ភក្តី
នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន អនុប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ៤ អាណត្តិមកហើយ បានប្រកាសជាសាធារណនៅថ្ងៃទី៥ឧសភាថា បើសិនជាអ្នកគាំទ្រសម្តេច ស្ថិតនៅក្រោម ៦០% សម្តេចនឹងលាឈប់ពីនាយករដ្ឋមន្ត្រី។
ក្នុងពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់ផ្លូវជាតិលេខ ២១៤ ដែលនឹងត្រូវដូរមកជាផ្លូវជាតិលេខ ៩ ប្រវែង ១៤៣,៤១ គីឡូម៉ែត្រ ពីខេត្តស្ទឹងត្រែង ទៅដល់ខេត្តព្រះវិហារ និងស្ពានទន្លេមេគង្គស្ទឹងត្រែង ប្រវែង ១.៧៣១ ម៉ែត្រ នៅទីរួមខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១២ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានប្រកាសថា "ខ្ញុំដាក់គោលដៅ បើមនុស្សលែងជឿ ( សម្តេចហ៊ុនសែន ) ស្ថិតនៅក្រោម ៦០% ខ្ញុំនឹងចាកចេញ មិនតំណាងឲ្យបក្ស ( គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ) ក្នុងតំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រី"។
ជាមួយនឹងសេចក្តីប្រកាសផ្ទាល់មាត់ខាងលើនេះ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏បានប្រកាសពីលទ្ធផលស្តង់មតិមួយ ដែលអង្គការបរទេស បានធ្វើឡើង ហើយបានយកទៅបង្ហាញសម្តេច មុននឹងអង្គការបរទេសនោះ ចេញផ្សាយរបាយការណ៍ស្តង់មតិ។
សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានប្រកាសថា ចម្លើយក្នុងចំណោមអ្នកផ្តល់សម្ភាសន៍ ៨១ % ក្នុងចំណោមមនុស្ស ២.០០០ នាក់ ឆ្លើយថា រដ្ឋាភិបាលរបស់សម្តេចសព្វថ្ងៃ ដើរលើផ្លូវត្រូវ។ ក្នុងនោះ អ្នកឆ្លើយថា បោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ចំនួន ៦៧% ហើយអ្នកដែលជឿលើសម្តេចហ៊ុនសែន ៨៧%។
ជាការកត់សម្គាល់ វិទ្យាស្ថាន IRI ប្រចាំកម្ពុជា តែងតែធ្វើការស្តង់មតិ ទាក់ទងនឹងសំណួរ ថាតើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលដឹកនាំដោយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដើរលើផ្លូវត្រូវ ឬផ្លូវខុស?។ ក្នុងរបាយការណ៍ ប្រចាំឆ្នាំទាំងនោះ សុទ្ធតែបង្ហាញភាគរយខ្ពស់ថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កំពុងដើរលើផ្លូវត្រូវ តាមរយៈការសាងសង់ផ្លូវស្ពាន សាលារៀន និងមន្ទីរពេទ្យ ជាដើម៕
ស្លាក:
ការគ្រប់គ្រងរដ្ឋ,
ការសិក្សាអប់រំ,
គណៈរដ្ឋមន្ត្រី,
នយោបាយ
Saturday, August 31, 2013
សិស្សបាក់ឌុបនៅភ្នំពេញចំណាយជាង៧សែនដុល្លារសូកប៉ាន់គ្រូអនុរក្ស
សិស្សសាលានៅភ្នំពេញ បានចំណាយប្រាក់ប្រមាណជាង ៧សែនដុល្លារអាមេរិក ដើម្បីសូកគ្រូអនុរក្សនៅពេលប្រឡងសញ្ញាបត្របាក់ឌុប នាថ្ងៃទី៥ ដល់ទី៧ ខែសីហា។ ការបញ្ចេញចំនួនទឹកប្រាក់សូកប៉ាន់ ធ្វើឡើងស្របពេលដែលលទ្ធផលប្រឡងបាក់ឌុប ចេញនៅថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា។
សិស្សានុសិស្សចេញពីប្រឡងបាក់ឌុបថ្ងៃទី១ នាវិទ្យាល័យបាក់ទូក កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៣។
Photo: RFA
ការសិក្សាស្រាវជ្រាវមួយរបស់អង្គការកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ធនធានយុវជន វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី (YRDP) បានបង្ហាញអោយឃើញថា បេក្ខជនប្រឡងបាក់ឌុប នៅភ្នំពេញ បានចំណាយជាមធ្យមម្នាក់ ៣៧ដុល្លារអាមេរិក ដើម្បីសូកអនុរក្សក្នុងរយៈពេលប្រឡងចំនួន ២ថ្ងៃកន្លះ ពីថ្ងៃទី៥ ដល់ព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។
បើទោះជាការស្រាវជ្រាវមិនបានបង្ហាញចំនួនទឹកប្រាក់សរុបដែលបេក្ខជនបានចំណាយក្នុងពេលប្រឡងក៏ដោយ តែបើគេយកចំនួនទឹកប្រាក់មធ្យមដែលសិស្សចំណាយម្នាក់ ៣៧ដុល្លារ គុណនឹងចំនួនបេក្ខជនសរុបនៅភ្នំពេញទាំងអស់ ១៩.០៧៩នាក់ នោះគេនឹងឃើញថា សិស្សទាំងនោះបានចំណាយប្រមាណជាង ៧សែនដុល្លារអាមេរិក ក្នុងពេលប្រឡង។ ហើយចំនួនទឹកប្រាក់ជាង ៧សែនដុល្លារ នេះ មិនបានរាប់បញ្ចូលប្រាក់ដែលសិស្សបានចំណាយសម្រាប់ចម្លង ឬទិញវិញ្ញាសាប្រឡងនៅខាងក្រៅឡើយ។
ការសិក្សាស្រាវជ្រាវរបស់អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី ត្រូវបានប្រធានសមាគមគ្រូបង្រៀនឯករាជ្យកម្ពុជា លោក រ៉ុង ឈុន បង្ហាញជំហរគាំទ្រចំពោះអង្គការមួយនេះ ដែលបានខិតខំស្រាវជ្រាវបង្ហាញលទ្ធផលអោយសាធារណជន ជាពិសេសអោយរដ្ឋាភិបាលបានដឹងពីភាពមិនប្រក្រតីដែលបានកើតឡើងក្នុងពេលប្រឡងម្តងៗ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា ការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះ គឺបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពិតជាក់ស្តែង ដែលបានកើតឡើងក្នុងមណ្ឌលប្រឡង ហើយថា ការស្រាវជ្រាវនេះ គឺជាការចូលរួមចំណែករបស់អង្គការសង្គមស៊ីវិល ក្នុងការផ្តល់ព័ត៌មានពិតអោយថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងអប់រំ ពិសេសរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានជ្រាប។
លោក រ៉ុង ឈុន៖ «ប៉ុន្តែ យើងមានការសោកស្ដាយ សោកស្ដាយត្រង់ថា រដ្ឋាភិបាលយើងតាំងពីថ្នាក់លើដល់ថ្នាក់ក្រោមដូចគ្នាទាំងអស់ មិនដែលមានសេចក្តីក្លាហានទទួលយកនូវរបាយការណ៍របស់សង្គមស៊ីវិលជាតិ និងអន្តរជាតិ ដែលគេបានលើកឡើងថា ត្រូវធ្វើការកែលំអ ជាពិសេសដូចរឿងអប់រំអ៊ីចឹង គេបានបង្ហាញម្តងហើយម្តងទៀត តែតែងបានបដិសេធ ហើយនិយាយលាក់បាំងការពិត។ បញ្ហាហ្នឹង វាធ្វើអោយសង្គមយើងងើបអត់រួចទេ យើងត្រូវធ្វើការកែប្រែគោលជំហរមិនទទួលខុសត្រូវហ្នឹង»។
ការស្រាវជ្រាវរបស់អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី បង្ហាញអោយឃើញថា អំពើពុករលួយដែលបានកើតឡើងក្នុងពេលប្រឡង ភាគច្រើនផ្ដួចផ្ដើមចេញពីសិស្សខ្លួនឯងដែលនាំគ្នាប្រមូលលុយប្រគល់អោយគ្រូអនុរក្ស។ ប៉ុន្តែ កន្លែងខ្លះ គ្រូអនុរក្សបានបង្ខំសិស្សប្រមូលលុយអោយពួកគេតែម្តង។ ត្រង់ចំណុចនេះ អាចអោយគេលើកជាសំណួរបានថា តើអ្នកណាដែលជាអ្នកខុសពិតប្រាកដ សិស្ស ឬក៏គ្រូអនុរក្ស?
ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ លោក រ៉ុង ឈុន បានបញ្ចេញទស្សនៈថា វាមិនមែនជាកំហុសរបស់សិស្ស ហើយវាក៏មិនមែនជាកំហុសរបស់គ្រូដែរ តែអ្នកដែលខុសពិតប្រាកដនោះ គឺថ្នាក់ដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល និងថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងអប់រំ ដែលមិនយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយពីការលំបាក បញ្ហាជីវភាពរបស់គ្រូបង្រៀន ពិសេសមិនយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយបញ្ហាប្រាក់បៀវត្សរបស់ពួកគេ។ លោកបន្ថែមថា កត្តាដែលធ្វើអោយគ្រូទទួលយកលុយពីសិស្ស ដោយសារគ្រូទាំងនោះមានជីវភាពទីទ័លលំបាក ដូច្នេះពួកគេត្រូវឆ្លៀតឱកាសពេលប្រឡង ដើម្បីស្វែងរកកម្រៃបន្ថែមផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព។
លោក រ៉ុង ឈុន៖ «បើគាត់មានប្រាក់បៀវត្សសមរម្យ បញ្ហាភាពមិនប្រក្រតីនឹងត្រូវបានលុបបំបាត់ ទោះបីសិស្សរៃអោយអនុរក្សក៏ដោយ ពេលនោះគាត់បដិសេធមិនទទួលទេ ពេលហ្នឹង គាត់ស្រឡាញ់កិត្តិយសហើយ ហើយគាត់នឹងចូលរួមលុបបំបាត់នូវរាល់អំពើពុករលួយនៅតាមមណ្ឌលប្រឡង ក៏ដូចជាថ្នាក់ប្រឡងនីមួយៗ អ៊ីចឹង អ្នកដែលមានកំហុសធ្ងន់នោះ គឺអ្នកដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលតែម្តង»។
វិទ្យុអាស៊ីសេរី បានទាក់ទងមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ ដើម្បីសុំប្រតិកម្មទាក់ទងនឹងការស្រាវជ្រាវរបស់អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី តែមន្ត្រីទាំងនោះមិនបានធ្វើអត្ថាធិប្បាយទេ ដោយលើកហេតុផលថា កំពុងជាប់រវល់ ហើយក៏បានផ្តល់យោបល់អោយទៅសួរអ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវនៅអង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី វិញ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ គេសង្កេតឃើញជាទូទៅថា ភាពមិនប្រក្រតីតែងកើតមានឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក្នុងសម័យប្រឡង។ ភាពមិនប្រក្រតីទាំងនោះរួមមាន ការបែកធ្លាយវិញ្ញាសាមុនពេលប្រឡង ការអនុញ្ញាតអោយសិស្សបើកមើលកំណែវិញ្ញាសាប្រឡង ការអនុញ្ញាតអោយសិស្សចម្លងគ្នា ការអនុញ្ញាតអោយមានលំហូរចម្លើយវិញ្ញាសាពីបន្ទប់ប្រឡងមួយទៅបន្ទប់ប្រឡងមួយ និងការប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយក្នុងពេលប្រឡងជាដើម។
ការប្រឡងសញ្ញាបត្របាក់ឌុប ចាប់ផ្ដើមពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី៥ និងបញ្ចប់នៅថ្ងៃពុធ ទី៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៣។ ក្រសួងអប់រំ បានឲ្យដឹងថា ការប្រឡងនេះមានបេក្ខជនសរុបចំនួន ១០៥.២៩៧នាក់ រីឯការប្រកាសលទ្ធផលសញ្ញាបត្រនេះ សម្រាប់មណ្ឌលនៅរាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្តកណ្ដាល ធ្វើនៅថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា និងខេត្តផ្សេងៗទៀត ប្រកាសនៅថ្ងៃទី៣១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៣។ ក្រសួងអប់រំ បានអោយដឹងនៅថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា ថា បេក្ខជនដែលបានប្រឡងជាប់មានចំនួន ៩១.៣៧០នាក់ ដែលស្មើប្រមាណជា ៨៧% នៃបេក្ខជនប្រឡងសរុប៕
ប្រភព៖ អាស៊ីសេរី
ប្រភព៖ អាស៊ីសេរី
Wednesday, August 28, 2013
Academic Ranking of World Universities 2013 released
15 AUGUST 2013 | BY DAVID MATTHEWS
Eastern institutions slow to make inroads into Shanghai Academic Ranking of World Universities table
SOURCE: GETTY
Cause to celebrate? Asia has some way to go to establish itself as a power
View the Times Higher Education World University Rankings
The long-heralded shift of global academic power towards Asia appears to be happening at a glacial pace, if at all, according to this year’s Shanghai Jiao Tong university rankings.
Both the US and the UK have one fewer institution in the top 500 this year, but there was a better performance by some North American and European countries and little evidence of more Asian representation in the Academic Ranking of World Universities 2013.
There are now no Asian universities in the top 20 after the University of Tokyo was displaced by the Swiss Federal Institute of Technology Zurichat number 20.
China (which has 28 in the top 500), Taiwan (9), Hong Kong (5), Singapore (2), India (1) and Malaysia (1) all have the same number of universities in the table as last year.
South Korea (11) had one more institution than in 2012, but Japan (20) has one fewer.
Meanwhile, Canada (23), Germany (38) and Portugal (4) all grew their tally by one each.
There continues to be just a single country representative of Asia in the top 100 – Japan.
In the top 10, positions were largely unchanged, with Harvard Universitytopping the table, the University of Cambridge coming fifth, and theUniversity of Oxford 10th.
However, the University of California, Berkeley, rose from fourth to third, swapping places with the Massachusetts Institute of Technology.
The UK now has 37 universities in the top 500 after Swansea University dropped off the list. It has nine universities in the top 100, the same as last year, with University College London and Imperial College Londonremaining in 21st and 24th place respectively.
Lower down the table, some UK universities managed to improve their positions: the University of Bristol jumped six places to 64th; King’s College London moved up one to 67th; and the University of Nottinghamrose three places to 83rd. The US has 149 universities in the top 500, and 52 in the top 100, one fewer than last year.
For the first time the King Abdullah University of Science and Technology, founded in Saudi Arabia in 2009 with a $10 billion (£6.5 billion) endowment, has entered the table.
However, in the 401-500 sector of the list, it still has a long way to go to realise its ambition of being among the top 10 science and technology institutions by 2020.
The table is based on six, largely research-based, measures. It comes ahead of the launch of the Times Higher Education World University Rankings, which will be unveiled at the THE World Academic Summit on 3 October in Singapore.
Academic Ranking of World Universities 2013 - top 100
Subscribe to:
Posts (Atom)

