Showing posts with label ការសិក្សាអប់រំ. Show all posts
Showing posts with label ការសិក្សាអប់រំ. Show all posts

Thursday, October 10, 2013

ស្រុក​ខ្មែរ​ចុង​ស​.​វ​ទី​១៩ ដើមទី​២០ តាមរយៈ​រូបភាព​​របស់លោក អា​ដឺ​ម៉ារ ឡឺ​ក្លែ​រ (​ភាគ ១)


​    ​លោក អា​ដឺ​ម៉ារ ឡឺ​ក្លែ​រ (១៨៥១-១៩១៧​នៃ​គ​.​ស​) អតីត​អធិបតីរង​ប្រចាំ​ក្រុងភ្នំពេញ និង​ខេត្ត​សម្បូ​ណ៍ (​កំពង់ធំ​) ពី​ឆ្នាំ ១៨៨៦ ដល់ ១៩១៣ បាន​មកដល់​ស្រុក​ខ្មែរ​ក្រោយពី​ការតាំង​អាណាព្យាបាល​បារាំង​លើ​កម្ពុជា នា​ឆ្នាំ ១៨៦៣ បាន​បន្សល់ទុក​នូវ​រូបភាព​ឯកសារ​មួយចំនួន​ស្តីពី​ទិដ្ឋភាព​ទូទៅ​នៃ​សង្គម​វប្បធម៌​ខ្មែរ​នា​ចុង​ស​.​វ​ទី​១៩ និងដើម​ស​.​វ​ទី​២០​។ 
ឯកសារ​ទាំងនោះ​រួមមាន រូបភាព និង របស់​ប្រើប្រាស់​ប្រចាំថ្ងៃ​របស់​ជនជាតិខ្មែរ និង​ខ្មែរ​ដើម​ភាគតិច នៅ​ខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង និង​សំណេរ​ដៃ​ដែលជា​ឯកសារ​រដ្ឋបាល​ជា​ភាសា​ខ្មែរ ព្រមទាំង​អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ ឬក៏​ជាការ​បកប្រែ ដែល​ភាគច្រើន​មិនទាន់​បោះពុម្ព​នៅឡើយ​។ 
ក្រៅពី​ឯកសារ​ទាំងនោះ យើង​ក៏​ឃើញ​នៅមាន​វត្ថុ​សិល្បៈ​ព្រមទាំង​គំនូរ​លើ​កំណាត់​ក្រដាស មាន​ផាត់​ពណ៌ ឬ​ជា​ខ្មៅ​ស ដែល​យើង​នឹង​បង្ហាញ​នៅពេល​ខាងមុខ​ទៀត​។ សូម​រំ​ឮ​កថា លោក​អធិបតីរង​ខាងលើនេះ​បាន​សរសេរ​សៀវភៅ ឬ​អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ​ជាច្រើន​ពាក់ព័ន្ធ​ទៅ​និង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​, សាសនា​, ទំនៀមទម្លាប់ (​ខ្មែរ និង​ខ្មែរលើ​), ក្បួនខ្នាត ច្បាប់ក្រម​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​។​
​អា​ដឺ​ម៉ារ ឡឺ​ក្លែ​រ (១៨៥១-១៩១៧)
​    ​សូមជម្រាបថា ឯកសារ​ដ៏​សម្បូរបែប​ខាងលើនេះ សព្វថ្ងៃនេះ ដែល​បាន​ក្លាយទៅជា​មូលនិធិ​អា​ដឺ​ម៉ារ ឡឺ​ក្លែ​រ ត្រូវបាន​តម្កល់ទុក​នៅ​បណ្ណាល័យ​ក្រុង​អា​ឡាំង​សុង ប្រទេស​បារាំង​ដែលជា​ស្រុកកំណើត​របស់លោក​។ រីឯ​វត្ថុ​វប្បធម៌​វិញ ចំនួន​ជាច្រើន​រយ​មុខ ត្រូវបាន​តម្កល់ទុក​នៅ​សារមន្ទីរ​ខេត្ត​ខាងលើនេះ ដោយមាន​រូបយើង​ជា​អ្នករៀបចំ​ពិ​ពណ៌​សម្រាប់​មហាជន កាលពី​ឆ្នាំ ១៩៧៦ តាម​សំណើរ​របស់​សាលាក្រុង​អាឡាំងសុង។​
​ដោយ​សព្វថ្ងៃនេះ នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​យើង ក្រោយពី​សង្គ្រាម​មក គេ​មិនសូវឃើញមាន​ឯកសារ​ជា​រូបភាព ឬក៏​ជា​សំណេរ​ដៃ​ទាក់ទិន​ទៅនឹង​ស្ថានភាព​នៃ​ប្រទេស​ខ្មែរ​នា​ចុង​ស​.​វ​ទី​១៩ និង​ដើមទី​២០​ទេ ដូច្នេះហើយ​បានជា​យើង​បាន​យក​ឯកសារ​រូបភាព​ទាំង​នោះមក​ផ្សព្វផ្សាយ ជូន​ជា​ព័ត៌មាន​។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ដោយសារតែ​សម្បត្តិ​វប្បធម៌​ទាំងនោះ ភាគច្រើន​មិនទាន់​ត្រូវបាន​ផ្សព្វផ្សាយ​នៅឡើយ ទើប​ថ្ងៃនេះ​យើង​មាន​សេចក្តី​រីករាយ សោមនស្ស​ក្រៃលែង នឹង​យក​បង្ហាញជូន​ខេមរជន​ជ្រាប​ជា​បន្តបន្ទាប់​។ 
​    ​យើង​ជឿជាក់ថា បើ​គ្មាន​ឯកសារ​រូបភាព​ទាំងនោះ គ្មាន​ស្នាដៃ​ស្រាវជ្រាវដ៏​សំខាន់ៗ​​របស់​អ្នកប្រាជ្ញ​ខាងលើនេះ​ ដែល​បាន​សរសេរ​ពី​វប្បធម៌ អរិយធម៌​ខ្មែរ​នោះ យើង​ពិតជា​បាត់បង់​នូវ​ការចេះដឹង​មួយចំនួន​ស្តីពី​វប្បធម៌​ខ្មែរ​ពុំខាន ដែល​គេ​អាច​យកទៅ​ប្រើប្រាស់ ដើម្បី​ជា​ប្រយោជន៍​សម្រាប់​ខេ​មរ​វិជ្ជា​។ ឧទាហរណ៍ ថ្មីៗ​នេះ​មាន​អ្នកស្រាវជ្រាវ​ក្មេងៗ​ខ្លះ​ខាង​ខេ​មរ​វិជ្ជា​បានបង្ហាញ​ជាសំខាន់​ពី​សំណេរ​ដៃ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ និង​បារាំង​ទាំងនោះ ដែល​បាន​ក្លាយទៅជា​សម្បត្តិ​រប​ស់​ទីក្រុង​អា​ឡាំង​សុង នឹង​បានធ្វើ​ការសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​លើ​បញ្ហា​មួយចំនួន ស្តីពី​សង្គម​ខ្មែរ​នា​សម័យ​អាណានិគម​បារាំង ដែល​គេ​ពុំ​ធ្លាប់​បានដឹង​ពីមុនមក គួរ​ឲ្យ​ចាប់អារម្មណ៍​។​
​    ​ដូច្នេះ តាមរយៈ​ការសិក្សា​ប្រៀបធៀប​រូបភាព​ឯកសារ​ទាំងនោះ ស្តីពី​ស្ថានភាព​សង្គម​ខ្មែរ​នា​ជំនាន់​នោះ ទៅនឹង​ស្ថានភាព​បច្ចុប្បន្ន យើង​ក៏​អាច​ដឹងថា សង្គម​ខ្មែរ​​មានការ​វិវត្តន៍ និង​អភិវឌ្ឍន៍​ជា​បន្តបន្ទាប់ ជា​ហូរហែ​មិន​ឈប់ឈរ គួរ​ឲ្យ​កត់សម្គាល់​។ សូម​រំ​ឮ​ក​នៅទីនេះ​ថា ចំពោះ​រូបភាព​ឯកសារ​ទាំងនោះ ថត​រវាង​ឆ្នាំ ១៨៩០-១៨៩៥ ដែល​សព្វថ្ងៃនេះ​បានក្លាយ​ទៅជា​ឯកសារ​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ លោក​អា​ដឺ​ម៉ារ ឡឺ​ក្លែ​រ បានមក មិនមែន​ដោយ​ភាពងាយស្រួល​ប៉ុន្មាន​នោះទេ​។ ក៏ប៉ុន្តែ​ដោយ​លោក​បាន​ជម្នះ​រាល់​ឧបសគ្គ ព្រមទាំង​ចំណាយ​ទាំង​កម្លាំងកាយ​ចិត្ត និង​ពេលវេលា​យ៉ាង​សន្ធឹកសន្ធាប់ បើ​យោងតាម​កំណត់ហេតុ​របស់លោក នា​ចុង​ស​.​វ​ទី​១៩ និង​ដើម​ស​.​វ​ទី​២០​។​

១- ទិដ្ឋភាព​រួម​នៃ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​
​វត្តភ្នំ​

​ព្រះបរមរាជវាំង​

​អគារ និង​លំនៅឋាន​

​វត្ត​

​មាត់ទន្លេ កំពង់ផែ​

​    ​សូមជម្រាបថា ដោយ​កត្តា​ពេលវេលា យើង​មិនអាច​ធ្វើការ​អធិប្បាយ​នូវ​ប្រវត្តិ​ពិស្តា​នៃ​រូបភាព​ឯកសារ​នីមួយៗ​បានឡើយ​ ដូច្នេះ​សូមមេត្តា​អភ័យទោស​ផង​៕ F(​ម​.​ត្រា​ណេ​) 
Part 2 

http://www.cen.com.kh/culture/detail_culturehistory/MGZmMmU4NzQ5YzM

Wednesday, September 25, 2013

លោក​នាយក​​រដ្ឋ​មន្ត្រី ហ៊ុន សែន ព្រមាន​​សមាជិក​​គណៈរ​ដ្ឋ​​មន្ត្រី​​ឲ្យ​​ប្តូរ​​ឥរិយា​បថ

លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានព្រមាន​រដ្ឋមន្ត្រីរបស់ខ្លួន ក្នុងការប្រជុំ​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ជាលើកដំបូង។
លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានព្រមាន​រដ្ឋមន្ត្រីរបស់ខ្លួន ក្នុងការប្រជុំ​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ជាលើកដំបូង។
@rfi

ដោយ ប៉ែន បូណា
ក្នុងឱកាស​ប្រជុំ​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ថ្មី​លើកដំបូង​នៃ​រដ្ឋាភិបាល​អាណត្តិ​ទី៥ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ពុធ​នេះ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​ដំឡើង​សំឡេង​ខ្លាំងៗ​ដាក់​មន្ត្រី​របស់​ខ្លួន​ដោយ​សុំ​ឲ្យ​ពួកគេ​ផ្លាស់ប្តូរ​ឥរិយាបថ​និង​ការដឹកនាំ​ជាដាច់ខាត។ ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​បញ្ជា​ឲ្យ​រដ្ឋបាល​សាធារណៈ​បើក​វេទិកា​សាធារណៈ​ដើម្បី​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ចង្អុលមុខ​មន្ត្រី​ដែល​ធ្វើ​ខុស។ វិធានការ​ជាច្រើន​ត្រូវបាន​ប្រកាស​ក្នុង​គោលដៅ​បម្រើ​ពលរដ្ឋ​ឲ្យ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព។


គ្មាន​ទៀតឡើយ​ការយោគយល់​និង​អត់ឱន​ដល់​មន្ត្រីក្រោមឱវាទ​ដែល​ប្រព្រឹត្ត​ខុស។ នេះ​ជា​ពាក្យ​បញ្ជា​ម៉ឺងម៉ាត់​របស់លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នៅ​ចំពោះមុខ​សមាជិក​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​​ថ្មី​សម្រាប់​រដ្ឋាភិបាល​អាណត្តិ​ទី៥។ ក្រោយពី​បង្ហាញ​គោលនយោបាយ​និង​ការសន្យា​កំណែ​ទម្រង់​ដ៏​វែង​អន្លាយ​សំដៅ​បម្រើ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ម្ចាស់ឆ្នោត​ឲ្យ​បានល្អ​ជាង​មុន លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ក៏បាន​ដំឡើង​សំឡេង​ដាក់​សមាជិក​គណៈរដ្ឋមន្ត្រីយ៉ាងខ្លាំងៗដោយ​សុំ​ឲ្យ​ពួកគេ​ផ្លាស់ប្តូរ​ឥរិយាបថ​ជា​ចាំបាច់។

ដើម្បី​ចាត់វិធានការ​ឲ្យ​មានការ​ផ្លាស់ប្តូរ​ឥរិយាបថ​របស់​មន្ត្រី និង​ក៏ដូចជា​ដើម្បី​បម្រើ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ឲ្យ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​បាន​បញ្ជា​ឲ្យ​មានការ​រៀបចំ​ធ្វើ​វេទិកាសាធារណៈ​រវាង​មន្ត្រី និង​ប្រជាពលរដ្ឋ ឬ​រវាង​ប្រធាន​ស្ថាប័ន​ជាមួយ​មន្ត្រីក្រោមឱវាទ។

វិធី​នេះ​ត្រូវបាន​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​ចាត់ទុកជា​ការឆ្លុះ​កញ្ចក់​ដើម្បី​ស្វែងយល់​ពី​កំ​ហយ​ស​ឆ្គង​របស់ខ្លួន។ នៅក្នុង​វេទិកាសាធារណៈ​ឬ​ហៅថា​ជា​សមាជ​ផ្ទៃក្នុង ប្រជាពលរដ្ឋ ឬ​មន្ត្រីរាជការ​មាន​សិទ្ធិ​ឡើង​ចង្អុល​មុខមន្ត្រី​ដែល​បាន​ប្រព្រឹត្ត​ខុសឆ្គង។

លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ក៏បាន​ព្រមាន​ដល់​រដ្ឋមន្ត្រី​របស់ខ្លួន​ឲ្យ​បញ្ឈប់​ការប្រើ​សិទ្ធ​អំណាច​គាបសង្កត់​ថ្នាក់ក្រោម ឬ​ការបង្កើត​បណ្តាញ​ក្រុមគ្រួសារ​ក្នុង​ក្រសួង​ដែល​ខ្លួន​ដឹកនាំ។ លោក​ទទួលស្គាល់ថា គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ថ្មី​មាន​សមាសភាព​ចាស់​ភាគច្រើន​ដដែល ប៉ុន្តែ មន្ត្រី​ចាស់​ទាំងនោះ​ត្រូវតែ​ផ្លាស់ប្តូរ​ឥរិយាបថ ហើយ​ចាប់យក​គំនិត​ថ្មី និង​របៀប​ដឹកនាំ​ថ្មី។ នៅឯ​ថ្នាក់មូលដ្ឋាន​វិញ អំពើពុករលួយ​តាមរយៈ​ការដាក់​កុងត្រូល​យកលុយ​តាមផ្លូវ ឬ​ការទារលុយ​ពី​ពលរដ្ឋ​ពេលធ្វើ​លិខិតស្នាម​ជាដើម​ត្រូវតែ​លុបបំបាត់​ជាដាច់ខាត។

ទន្ទឹមនឹងនោះ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ក៏បាន​ព្រមាន​រដ្ឋមន្ត្រី​របស់ខ្លួន​ឲ្យ​ទទួលខុសត្រូវ​ចំពោះ មុខ​រដ្ឋសភា​ទៀតផង។ លោក​បាន​រម្លឹកថា រដ្ឋមន្ត្រី​ត្រូវ​ទទួលខុសត្រូវ​ចំពោះមុខ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី និង​រដ្ឋសភា។ ក្នុងន័យនេះ លោក​បាន​បើក​សិទ្ធិ​ឲ្យ​រដ្ឋសភា​កោះអញ្ជើញ​រដ្ឋមន្ត្រី​​ណា​ម្នាក់​មក​សាកសួរ​ឬ​ធ្វើ​ញត្តិ​ស្តីបន្ទោស​យ៉ាង​ពេញលេញ​ផងដែរ។ លើសពីនេះ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ចាស់​អាណត្តិ​ថ្មី​ក៏បាន​សុំ​ឲ្យ​មន្ត្រី​របស់ខ្លួន​ទទួលយក​មតិ​រិះគន់​ស្ថាបនា​ពី​គណបក្សប្រឆាំង និង​សង្គម​ស៊ីវិល ព្រមទាំង​ផ្តល់​តម្លៃ​ដល់​បណ្តាញ​ផ្សាយ​ព័ត៌មាន។

លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ក៏​មិន​ភ្លេច​សន្យា​លើកតម្កើង​ប្រជាធិបតេយ្យ នីតិរដ្ឋ និង​ការគោរព​សិទ្ធិ និង​សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ​របស់​ពល​រដ្ឋ​ផងដែរ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោក​បានបញ្ជាក់​យ៉ាង​ម៉ឺងម៉ាត់​ថា រដ្ឋាភិបាល​ប្រឆាំង​ជាដាច់ខាត​រាល់​សកម្មភាព​ឬ​ការ​ញុះញង់​ដែល​នាំ​ឲ្យ​មាន​អស្ថិរភាព និង​ចលាចល​សង្គម។

សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុង​រយៈពេល​ពេញ​មួយ​ព្រឹក​នេះ កិច្ចប្រជុំ​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ថ្មី​នៅ​មិនទាន់​ចប់​នៅឡើយ​ទេ។ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​នៅ​បន្ត​បង្ហាញ​កំណែទម្រង់​ដ៏​វែង​អន្លាយ​លើ​គ្រប់​វិស័យ​ដោយ​ចាត់ទុក​កំណែទម្រង់​ជា​បញ្ហា​ស្លា​ប់រស់។ ការដំឡើង​ប្រាក់ខែ​ជូន​មន្ត្រីរាជការ​ស៊ីវិល និង​ប្រដាប់អាវុធ​ក៏ត្រូវ​បានបង្ហាញ​ផងដែរ៕
http://www.khmer.rfi.fr/cambodia/20130925-cambodia-hun-sen-warn-minister

សភា​​និង​​រដ្ឋាភិ​បាល​៖ ទារក​​ដែល​​កើត​​មិន​​គ្រប់​​ទម្ងន់

ព្រះមហាក្សត្រ និងសមាជិកសភាថ្មី ថតរូបរួមគ្នា ក្នុងថ្ងៃបើក​ប្រជុំសភា​ លើកដំបូងថ្ងៃទី ២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៣។
ព្រះមហាក្សត្រ និងសមាជិកសភាថ្មី ថតរូបរួមគ្នា ក្នុងថ្ងៃបើក​ប្រជុំសភា​ លើកដំបូងថ្ងៃទី ២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៣។
@ reuters
ដោយ ប៉ែន បូណា
រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​អាណត្តិ​ទី៥បានកើត​ចេញ​ជា​រូបរាង​ហើយ​បន្ទាប់ពី​ការបោះឆ្នោត​អនុម័ត​​ដោយ​​អ្នក​តំណាង​រាស្ត្រ​​ជាប់​ឆ្នោត​​ទាំង ៦៨ រូប​របស់​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​កាលពី​ព្រឹក​​ថ្ងៃ​​អង្គារ​​ទី ២៤ កញ្ញា​​ម្សិល​មិញ។ ប៉ុន្តែ អ្នក​តំណាងរាស្ត្រ​ជាប់ឆ្នោត​មួយ​ក្រុម​ទៀត​មកពី​គណបក្សប្រឆាំង​មិនបាន​ចូលប្រជុំ​សភា​ទេ។បញ្ហា​នេះ​ហើយ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​អាណត្តិ​ទី៥នេះ​ត្រូវគេ​ប្រៀបប្រដូច​ទៅនឹង​ទារក​ដែល​កើត​មិន​គ្រប់​ទម្ងន់។ តើ​រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល មិន​គ្រប់​ទម្ងន់​នឹងត្រូវ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ផលវិបាក​អ្វីខ្លះ?
អ្នក​ដែល​បាន​តាមដាន​ការវិវឌ្ឍ​នយោបាយ​កម្ពុ​ជា​ចុងក្រោយ​នេះ​ពិត​ជាមាន​អារម្មណ៍​ហួស​ចិត្ត​​ផង​​ឬ​សង្វេគ​ផង​ក៏​ថា​បាន។ សង្វេគ​នៅត្រង់ថា ក្រោយ​ការបោះឆ្នោត អ្នកតំណាងរាស្ត្រ​ជាប់ឆ្នោត​មួយក្រុម​ចូលប្រជុំ​សភា​និង​បានធ្វើ​សច្ចាប្រណិធាន​នៅក្នុង​ព្រះបរមរាជវាំង។ ចំណែក​តំណាងរាស្ត្រ​ជាប់ឆ្នោត​មួយក្រុម​ទៀត​បែរជា​ទៅ​ជួបជុំ​និង​ស្បថ​នៅ​ពីមុខ​ប្រាសាទ​អង្គរវត្ត​​ក្នុង​ខេត្តសៀមរាប​ឯណោះ​ទៅវិញ។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ អ្នកតំណាងរាស្ត្រ​ទាំងពីរ​ក្រុម​នេះ​ដែល​ទទួលបាន​សំឡេងគាំទ្រ​ពី​ពលរដ្ឋ​ម្ចាស់​​ឆ្នោត​​ដូចគ្នា​បែរ​ទៅជា​ចង្អុលមុខ​គ្នា​ថា​ជា​អ្នក​រំលោភបំពាន​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ទៅវិញ។ តើ​អ្នក​ណា​ជា​អ្នករំលោភ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ? សំណួរ​នេះ សូម​ទុក​ឲ្យ​អ្នកច្បាប់​ទាំងឡាយ​បកស្រាយ​ទៅ​ចុះ ប៉ុន្តែ អ្វីដែល​គេ​អាច​មើលឃើញ​ច្បាស់​នៅពេលនេះ​គឺ ផលវិបាក​របស់​វា​បានធ្វើ​ឲ្យ​រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​ក្រោយ​ការបោះឆ្នោត​មាន​លក្ខណៈ​មិន​គ្រប់គ្រាន់​ប្រៀបបាន​នឹង​ទារក​ដែល​កើតមក​មិន​គ្រប់​ទម្ងន់​ដែល​ត្រូវ​ទទួល​ការព្យាបាល​ជា​ចាំបាច់។

ជាការ​ពិតណាស់ វិបត្តិ​នយោបាយ​ក្រោយ​ការបោះឆ្នោត​ជា​រឿង​ដែល​បាន​កើតឡើង​ស្ទើរតែ​ស៊ាំ​​ទៅហើយ។ លើក​ណា​ក៏ដូចជា​លើក​ណា​ដែរ ឲ្យ​តែ​បោះឆ្នោត​ហើយ គណបក្ស​ដែល​ទទួល​​បាន​សំឡេងគាំទ្រ​ក្នុង​សភា​មិនដែល​បាន​ចូលប្រជុំ​សភា​ដោយ​ស្រុះស្រួល​គ្នា​ឡើយ។ ទោះជា​ត្រូវ​ចូលប្រជុំ​ទាំងអស់គ្នា ក៏​ពួកគេ​បាន​ឆ្លងកាត់​ជម្លោះ​បែកផ្សែង​ជាច្រើន​ខែ​រួច​ទៅ​ហើយ​​ដែរ។ តើ​នេះ​ជា​ចំណុចខ្សោយ​របស់​អ្នកនយោបាយ​ខ្មែរ​ដែល​មិនអាច​កែ​បាន​មែនឬ?

លើក​នេះ​អា​ចាត់ទុកថា​ជា​សំណាងល្អ​ទៅ​ចុះ​សម្រាប់​គណបក្ស​កាន់អំណាច​ដោយសារ​ការ​បង្កើត​​រដ្ឋាភិបាល​មិន​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​សំឡេង​គាំទ្រ​ពីរ​ភាគ​បី​ដូច​កាល​ពីលើក​មុន។ ប្រសិន​បើ​មិន​ដូច្នោះ​ទេ ម្ល៉េះ​សម​ការបង្កើត​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​ត្រូវ​ជាប់គាំង​ជាច្រើន​ខែ​តទៅ​ទៀត​ជាមិនខាន។

ទោះបីជា​ការ​ជាប់គាំង​ត្រូវបាន​បញ្ចៀស​មែន ប៉ុន្តែ រដ្ឋសភា​និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​ដែល​ទើបតែ​កើតចេញ​នៅពេលនេះ​ក៏​នៅមាន​ចំណុច​ប្រឈម​ចំពោះមុខ​ជាច្រើន​ទៀត​ដែរ៖ចំណុច​ប្រឈម​​ទី១​គឺ ការ​ទប់ទល់​ជាមួយ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ដែល​កំពុងស្ថិត​នៅក្រៅ​រដ្ឋសភា។ មិន​​ថា​​មហា​បាតុកម្ម ឬ​ជា​សកម្មភាព​អ្វី​ផ្សេង​ទៀតឡើយ​សុទ្ធតែជា​រំខាន​ដល់​ដំណើរ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ទាំងអស់​ពីព្រោះ​អ្នក​តំណាងរាស្ត្រ ៥៥ នាក់​តំណាង​ឲ្យ​អ្នកបោះឆ្នោត​ជិត ៣លាន​នាក់​ចេញ​ធ្វើ​សកម្មភាព​ប្រឆាំង​រដ្ឋាភិបាល​គ្រប់បែបយ៉ាង​មិនមែន​ជា​​រឿង​​សាមញ្ញ​ពេក​នោះឡើយ។

ចំណុច​ប្រឈម​ទី២ គឺ​រដ្ឋសភា​និង​រដ្ឋាភិបាល​ដែលមាន​ទម្ងន់​មិន​គ្រប់គ្រាន់​នឹងធ្វើ​ឲ្យ​ស្ថាប័នរដ្ឋ​​ទាំងពីរ​មាន​រូបភាព​មិនសូវ​ល្អ​ទាំង​នៅក្នុង​ឆាកនយោបាយ​ជាតិ និង​នៅលើ​ឆាក​អន្តរជាតិ។ ជាក់ស្តែង បណ្តា​ប្រទេស​មួយចំនួន​ដូចជា​សហរដ្ឋអាមេរិក និង​សហភាព​អឺរ៉ុប​ជា​ដើម​​នៅតែ​បន្ត​ជំរុញ​ឲ្យ​គណបក្ស​ជាប់ឆ្នោត​ទាំងពីរ​ចូលរួម​ក្នុង​រដ្ឋសភា​ដដែល។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា បណ្តា​ប្រទេស​ទាំងនោះ​នៅ​មិនទាន់​ផ្តល់​តម្លៃ​ពេញលេញ​ដល់​រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​របស់​កម្ពុជា​នោះឡើយ​ទេ។

ដូច្នេះ ខណៈដែល​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​នេះ​មិនសូវមាន​ទឹកមាត់ប្រៃ​ជាមួយ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ រីឯ​នៅ​ជ្រុង​ម្ខាង​ទៀត រវល់​តែ​ចំណាយ​កម្លាំង និង​ធនធាន​សម្រាប់​ទប់ទល់​ជាមួយ​បក្សប្រឆាំង​នោះ តើ​រដ្ឋាភិបាល​មាន​ពេលវេលា និង​ថាមពល​ល​គ្រប់គ្រាន់​ដែរឬទេ​សម្រាប់​អនុវត្ត​នយោបាយ​កំណែទម្រង់​ស៊ីជម្រៅ​ដែល​ខ្លួន​ត្រូវធ្វើ​ក្នុង​គ្រប់​វិស័យ​ដូច​ការសន្យា​នោះ? ទាំងនេះ​គឺជា​បញ្ហា​ប្រឈម​ធ្ងន់ធ្ងរ​ណាស់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​អាណត្តិ​ទី។

ពិត​ហើយ​ថា អាចមាន​អ្នកខ្លះ​សប្បាយ​ចិត្តនឹង​ឃើញ​ស្ថានភាព​បែបនេះ ប៉ុន្តែ សូម​កុំភ្លេចថា ផលវិបាក​របស់​វា​នឹង​ធ្លាក់​ទៅលើ​ពលក​រដ្ឋ​ខ្មែរ​គ្រប់គ្នា​មុនគេ។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើ​អាច​បញ្ចប់​បាន​នៅ​មិនទាន់​ហួសពេល​ទេ​ដែល​អ្នកនយោបាយ​គួរតែ​រិះរក​មធ្យោបាយ​ស្រុះស្រួល​គ្នា​ដើម្បី​ពង្រឹង​រដ្ឋសភា និង​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​ឲ្យ​មាន​កម្លាំង​ជាង​នេះ។ ក្នុងន័យនេះ គណបក្ស​ទាំងពីរ​គួរតែ​ងាក​មករក​ការចរចា​គ្នា​ជាថ្មី​ហើយ​រក​ច្រក​ណាមួយ​សមរម្យ​ដែល​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​គណបក្ស​ទាំងពីរ​មានលទ្ធភាព​តស៊ូ​នយោបាយ​ជាមួយគ្នា​ប្រកបដោយ​តុល្យភាព​នៅក្នុង​រដ្ឋសភា។ នេះ​ជា​វិធី​ដ៏​ល្អ​បំផុត​មួយ។

ផ្ទុយទៅវិញ ការបន្ត​បែរខ្នង​ដាក់គ្នា​ហើយ​នៅតែ​ប្រើ​ទម្លាប់​យកឈ្នះ​ចិត្ត​គ្នា​ទៅវិញទៅមក​ដោយ​ម្ខាង​សម្អាង​លើ​សំឡេង​ភាគច្រើន​ដាច់ខាត​ដែល​ខ្លួន​អាចធ្វើ​អ្វី​ក៏បាន រីឯ​ម្ខាង​ទៀត​សម្អាង​លើ​សន្ទុះ​ចិត្ត​អ្នកគាំទ្រ​ហើយ​បន្ត​តស៊ូ​គ្រប់​រូបភាព​នៅក្រៅ​រដ្ឋសភា​នោះ ទីបំផុត ភាគី​ទាំងពីរ​នឹង​ខាតបង់​ទាំងអស់គ្នា។ អ្នក​ដែល​ខាតបង់​ធ្ងន់​ជាងគេ​គឺ​ប្រទេសជាតិ​និង​ប្រជា​ពល​រដ្ឋ​ខ្មែរ៕
ផ្សាយបន្តទាំងស្រុងពី៖ ទំព័រ​ដើម

ប្រសាសន៍សំខាន់ របស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន សម្រាប់កំណែទម្រង់ រាជរដ្ឋាភិបាលថ្មី (មានសំឡេង)

E-mailPrintPDF
សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក្នុងកិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្រ្តីលើកដំបូង សម្រាប់រាជរដ្ឋាភិបាល អាណត្តិថ្មីបានលត់មន្រ្តី របស់សម្តេចយ៉ាងចាស់ដៃ និងធ្ងន់ៗ។
- សម្តេចតេជោ បានស្នើឲ្យបង្កើតវេទិកាសាធារណៈ ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋនៅគ្រប់ទីកន្លែង ដើម្បីស្តាប់មតិ ប្រជាពលរដ្ឋ។ សម្តេចបន្តថា សម័យនេះ ប្រជាពលរដ្ឋហ៊ានចង្អុលមុខមន្រ្តី សម្តេចស្នើឲ្យប្រជាពលរដ្ឋ បើមេឃុំ មេស្រុក មេខេត្ត មេប៉ូលិសខុស ចង្អុលឲ្យចំៗមុខៗតែម្តង។ សម្តេចបញ្ជាក់ថា វេទិកាត្រូវតែធ្វើជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ មិនមែនធ្វើជាមួយគណបក្សនោះទេ ត្រូវតែធ្វើជាមួយប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់និន្នការ ដើម្បីធ្វើជាកញ្ចក់ឆ្លុះបញ្ចាំង។
- សម្តេច ក៏បានជំរុញរដ្ឋមន្រ្តីតាមក្រសួងឈប់ដើរពើងទ្រូង ត្រូវអង្គុយនិយាយគ្នាជាមួយមន្រ្តីថ្នាក់ក្រោម និងចេះ ពិភាក្សាផ្ទៃក្នុង ដើម្បីកែតម្រូវគ្នា។
- សម្តេច បានហៅកុងត្រូលជជុះ ថាជាបញ្ហាជ្រាំដែល ហើយបញ្ជាឲ្យលប់បំបាត់ឲ្យបាននៅអាណត្តិថ្មី រួមទាំងអំពើ ពុករលួយកើតចេញពីការធ្វើលិខិតស្នាមនានាផងដែរ។
- សម្តេចឲ្យមន្រ្តីទាំងអស់ផ្លាស់ប្តូរកាតគិត ឥរិយាបថ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនិងការចង់បាន របស់ប្រជាពលរដ្ឋ។ សម្តេច បញ្ជាក់ថា បើមិនកែ មានការផ្លាស់ប្តូរ រដ្ឋមន្រ្តី កុំបន្ទោសសម្តេច។
- សម្តេចដាក់បទបញ្ជាធ្ងន់ៗ ឲ្យលប់បំបាត់ការគ្រប់គ្រងក្រសួងលក្ខណៈគ្រួសារ បញ្ឈប់វប្បធម៌ ប្តីស័ក្តិ៣ ប្រពន្ធ ស័ក្តិ៤ កូនស័ក្តិ៥ ប្រសិនបើមានករណីនេះ សម្តេចនិងធ្វើកំណែទម្រង់ ដោយសម្តេចមិនទុកឲ្យនាំគ្រោះថ្នាក់ដល់ សម្តេច និងរាជរដ្ឋាភិបាលនោះទេ។
- សម្តេចក៏បានមានប្រាសាសន៍ ឲ្យមន្រ្តីរាជរដ្ឋាភិបាល កាត់បន្ថយការធ្វើខួបកំណើត ដោយសម្តេចបញ្ជាក់ថា ការ ធ្វើខួបកំណើតនេះ ជាការដាក់គំនាបទៅលើមន្រ្តីក្រោមឱវាទ និងនាំឲ្យមន្រ្តីស្អប់ខ្ពើម។
- សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា នៅអាណត្តិថ្មីនេះ បក្សប្រឆាំងនៅក្នុងរដ្ឋសភាមានសិទ្ធិកោះហៅ មន្រ្តីតាមក្រសួងទៅសួរ នាំ ហើយអាចដាក់ញ្ញត្តិដកសេចក្តីទុកចិត្ត។ សម្តេចបញ្ជាក់ថា សម្តេចឈប់អាណិត ឬជួយទៀតហើយ។
- សម្តេចបើកចំហរឲ្យមានសុំឱ្យមានរបបប្រជុំមួយ ដែលមានចាប់ពីមន្រ្តីមុខងារនយោបាយ ថ្នាក់នាយករដ្ឋមន្រ្តី ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋលេខាធិការ និងអនុរដ្ឋលេខាធិការ ធ្វើឱ្យមានការទិទៀន នាយករដ្ឋមន្រ្តី ទិទៀន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី...។ អ្នកត្រួតពិនិត្យខ្ញុំ គឺចាប់ពីមន្រ្តីមុខងារនយោបាយឡើង។
- សម្តេចបន្តថា មានតែវេទិកាសាធារណៈទេ ទើបអាចធ្វើកំណែទម្រង់បាន។
- សម្តេចបញ្ជាក់ថា ក្រសួងជាក្រសួងរបស់ជាតិ កុំយកក្រសួងទៅធ្វើជារបស់ផ្ទាល់ខ្លួន។ សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា បើសម្តេចមានប្រសាសន៍ប៉ុណ្ណឹងហើយ មិនអាចធ្វើបាន នឹងឈានចូលដល់ការការព្យាបាលវះកាត់ ដែលរួមមាន ការដកហូតតំណែង ចាប់ខ្លួន និងដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅតុលាការ។
-សូមឱ្យអស់លោក មន្រ្តីអានកាសែត និង មើលទូរទស្សន៍ផង។ មួយជីវិត ខ្ញុំ ព័ត៌មាន ប្រៀបបានទៅនឹងបាយ និង បារី។ រដ្ឋាភិបាល អត់មានផែនការបិទហ្វេសប៊ុកទេ។
-សូមជម្រាបមន្រ្តីរាជការ ទាំងអស់ឱ្យបានជ្រាប ថា បើមានលុយបើកប្រាក់ខែ មិនចាំឱ្យគេមកឃោសនា យក សន្លឹកឆ្នោតបាននោះទេ។ ដោយសារវាអត់លុយ បើមានលុយឱ្យដល់២លានរៀល វាមិនល្អ ចាំបាច់ឱ្យគេមក ឃោសនា។ អត់មានប្រទេសណារដ្ឋាភិបាល ទៅខ្ចីបុល ពីបរទេស មកបើកប្រាក់ខែនោះទេ មានតែប្រទេសក្រិច មួយទេ។
Photo by DAP-NEWS
ប្រភព៖ ដើមអម្ពិល

Tuesday, September 24, 2013

រដ្ឋសភា ចេញ​បញ្ជីរាយនាម នៃ​សមាសភាព​រដ្ឋសភា គណៈកម្មការ​ជំនាញ និង​រាជរដ្ឋាភិបាល នីតិកាល​ទី​៥

ភ្នំពេញ: ​នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃទី​២៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៣ រដ្ឋសភាជាតិ បានចេញ​ផ្សាយ​ជា​សាធារណៈ នូវ​បញ្ជីរាយនាម សមាសភាព​ប្រធាន អនុប្រធានរដ្ឋសភា ប្រធាន អនុប្រធាន​គណៈកម្មកា​រ​ជំនាញ​ទាំងអស់​នៃ​រដ្ឋសភា និង​សមាសភាព​របស់​រាជរ​ដ្ឋា​ភិ​បាល​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា សម្រាប់​នីតិកាល​ទី​៥ នៃ​រដ្ឋសភា​។​​បញ្ជីរាយនាម​នេះ​មាន​ខ្លឹមសារ​ទាំងស្រុង ដូចខាងក្រោម ៖ 

- See more at: http://www.cen.com.kh/localnews/show_detail/19?token=MTM3Y2JlMz#sthash.EKk7awo1.dpuf

Monday, September 16, 2013

ព្រះរាជសារ អំពាវនាវ បន្ទាប់ពីផ្ទុះបាតុកម្មហិង្សា មាន​មនុស្សស្លាប់ និងរបួស


ប្រភព៖ ព្រះបរមរាជវាំង

យុវជន​ម្នាក់ស្លាប់​ដោយ​គ្រាប់កាំភ្លើង​របស់​ប៉ូលិសនៅក្នុង​អំពើ​ហិង្សា​នៅ​ម្តុំ​ស្ពាន​អាកាស​មុនីវង្ស

ប៉ូលិស​ប្រើគ្រាប់​បែកផ្សែង និង​ឡាន​ទឹក​ដើម្បី​វាយបំបែក​ហ្វូង​បាតុករ​នៅថ្ងៃ​អាទិត្យ ទី ១៥​កញ្ញា
ប៉ូលិស​ប្រើគ្រាប់​បែកផ្សែង និង​ឡាន​ទឹក​ដើម្បី​វាយបំបែក​ហ្វូង​បាតុករ​នៅថ្ងៃ​អាទិត្យ ទី ១៥​កញ្ញា
©REUTERS/Samrang Pring

យុវជន​ម្នាក់​បាន​ស្លាប់​ដោយ​គ្រាប់កាំភ្លើង​របស់​ប៉ូលិស និង​បីនាក់​ផ្សេងទៀត​រងរបួស នៅក្នុង​ការប្រឈម​មុខ​ដាក់គ្នា​ដាច់ដោយឡែក​គ្នាមួយ រវាង​ក្រុម​យុវជន​មួយ​ក្រុម ជាមួយ​ប៉ូលិស នៅ​ម្តុំ​ស្ពាន​ក្បាលថ្នល់។ នេះ​បើតាម​ព័ត៌មាន​ពី​លោក​ចាន់ សាវ៉េត មន្រ្តី​ស៊ើបអង្កេត​របស់​អង្គការ​សិទ្ធិមនុស្ស​អាដហុក ដែល​វត្តមាន​នៅ​កន្លែង​កន្លែង​កើតហេតុ នៅ​យប់​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ទី ១៥ កញ្ញានេះ។

តាម​លោកចាន់ សាវ៉េត ប៉ូលិស​បាន​ប្រើ​គា្រប់កាំភ្លើង​ពិត គ្រាប់បែកផ្សែង និង​ឡានទឹក​បាញ់​លើ​ក្រុមយុវជន​ជាង​៣០​នាក់ ដែល​បាន​ប្រឈមមុខ​តទល់​ជាមួយ​ជាមួយ​ប៉ូលិស ដែល​មាន​ប្រមាណ​៣ពាន់នាក់។ តាម​លោកចាន់ សាវ៉េត យុវជន​មួយ​ក្រុមនោះ​មិន​ស្ថិតនៅក្នុង​ចំណោម​ក្រុមបាតុករ​ដឹកនាំ​ដោយ​គណបក្ស​សង្រ្គោះជាតិ​ទេ ដោយសារ​គណបក្ស​សង្រ្គោះជាតិ​បាន​រំសាយ​បាតុកម្ម​តាំង​តែ​ពី​រសៀល​ម្ល៉េះ។ គេ​មិន​ដឹងថា តើ​យុវជន​មួយ​ក្រុម​នោះ​មាន​ប្រភព​មក​ពី​ណា​ទេ ប៉ុន្តែ តាម​លោកចាន់ សាវ៉េត ពួកយុវជន​ខឹង ​តវ៉ា​ចំពោះ​ការបិទផ្លូវ ដែល​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​អាជ្ញាធរ​ចាប់តាំង ពី​ម៉ោង បីព្រឹកភ្លឺ នៅ​ថ្ងៃ អាទិត្យ។ ការបិទ​ផ្លូវ​ដែល​បណ្តាល​ឲ្យ​មានការកកស្ទះ​ចរាចរណ៍​ខ្លាំង​នៅ​ម្តុំ​ស្ពាន​មុនីវង្ស។

បើតាម​លោក​ចាន់ សាវ៉េតដដែល យុវជន​ដែល​ត្រូវ​ស្លាប់​ដោយ​គ្រាប់ប៉ូលិស មិនមែន​ជាមនុស្ស​ក្នុង​ចំណោម​យុវជន​ទាំង​ជាង​៣០​នាក់នោះទេ ប៉ុន្តែ គឺ​គ្រាន់តែ​អ្នកមើល។ ចំណែក​មនុស្ស​បីនាក់​ផ្សេងទៀត បាន​រងរបួស​ដោយ​គ្រាប់កំាភ្លើង ឬ​ភ្លើង​ដែល​ចេញ​ពី​គ្រាប់បែកផ្សែង​របស់​ប៉ូលិស។ លោក​ចាន់​សាវ៉េត ដែល​នៅ​កន្លែង​កើតហេតុ រហូត​ដល់​ម៉ោង​១០​កន្លះយប់ ថ្ងៃ​អាទិត្យ បាន​និយាយ​ថា លោកឃើញ​គេ​ចាប់មនុស្ស​យ៉ាងតិច ១០​នាក់ នៅក្នុង​ការប្រឈមមុខ​មួយ​ប្រាវ​រវាង​ក្រុមយុវជន និង​ប៉ូលិស៕
ទំព័រ​ដើម

Monday, September 9, 2013

សម្តេច ហ៊ុន សែន ប្រកាសថា បើ​អ្នកគាំទ្រ​សម្តេច ធ្លាក់​ក្រោម ៦០% សម្តេច​នឹង​លាឈប់​ពី​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​

 
(ថ្ងៃទី 5 ឧសភា 2012, ម៉ោង 02:12:PM) | ដោយ: សុខ ភក្តី




នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន អនុប្រធាន​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា និង​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ៤ អាណត្តិ​មកហើយ បាន​ប្រកាស​ជា​សាធារណ​នៅ​ថ្ងៃទី​៥​ឧសភា​ថា បើសិន​ជា​អ្នកគាំទ្រ​សម្តេច ស្ថិតនៅក្រោម ៦០% សម្តេច​នឹង​លាឈប់​ពី​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​។​

​ក្នុង​ពិធីបើកការដ្ឋាន​សាងសង់​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ ២១៤ ដែល​នឹង​ត្រូវ​ដូរ​មក​ជា​ផ្លូវជាតិ​លេខ ៩ ប្រវែង ១៤៣,៤១ គីឡូម៉ែត្រ ពី​ខេត្ត​ស្ទឹងត្រែង ទៅដល់​ខេត្ត​ព្រះវិហារ និង​ស្ពាន​ទន្លេមេគង្គ​ស្ទឹងត្រែង ប្រវែង ១.៧៣១ ម៉ែត្រ នៅ​ទី​រួម​ខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពី​ព្រឹក​ថ្ងៃទី​៥ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​២០១២ សម្តេចនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានប្រកាសថា "​ខ្ញុំ​ដាក់​គោលដៅ បើ​មនុស្ស​លែង​ជឿ ( សម្តេច​ហ៊ុន​សែន ) ស្ថិតនៅក្រោម ៦០% ខ្ញុំ​នឹង​ចាកចេញ មិន​តំណាង​ឲ្យ​បក្ស ( គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ) ក្នុង​តំណែង​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​"​។​

​ជាមួយ​នឹង​សេចក្តីប្រកាស​ផ្ទាល់មាត់​ខាងលើនេះ សម្តេចនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏​បាន​ប្រកាស​ពី​លទ្ធផល​ស្តង់​មតិ​មួយ ដែល​អង្គការ​បរទេស បាន​ធ្វើឡើង ហើយ​បាន​យក​ទៅ​បង្ហាញ​សម្តេច មុននឹង​អង្គការ​បរទេស​នោះ ចេញផ្សាយ​របាយការណ៍​ស្តង់​មតិ​។ 

​សម្តេចនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានប្រកាសថា ចម្លើយ​ក្នុងចំណោម​អ្នកផ្តល់​សម្ភាសន៍ ៨១ % ក្នុង​ចំណោម​មនុស្ស ២.០០០ នាក់ ឆ្លើយថា រដ្ឋាភិបាល​របស់​សម្តេច​សព្វថ្ងៃ ដើរ​លើ​ផ្លូវត្រូវ​។ ក្នុងនោះ អ្នក​ឆ្លើយថា បោះឆ្នោត​ឲ្យ​គណបក្ស​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា ចំនួន ៦៧% ហើយ​អ្នក​ដែល​ជឿ​លើ​សម្តេច​ហ៊ុន​សែន ៨៧%​។ 

​ជា​ការកត់សម្គាល់ វិទ្យាស្ថាន​ IRI ប្រចាំ​កម្ពុជា តែងតែ​ធ្វើការ​ស្តង់​មតិ ទាក់ទង​នឹង​សំណួរ ថា​តើ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ដើរ​លើ​ផ្លូវត្រូវ ឬ​ផ្លូវខុស​?​។ ក្នុង​របាយការណ៍ ប្រចាំ​ឆ្នាំ​ទាំង​នោះ សុទ្ធ​តែ​បង្ហាញ​ភាគរយ​ខ្ពស់​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា កំពុង​ដើរ​លើ​ផ្លូវត្រូវ តាមរយៈ​ការសាងសង់​ផ្លូវ​ស្ពាន សាលារៀន និង​មន្ទីរពេទ្យ ជាដើម​៕​
- See more at: http://cen.com.kh/localnews/details_more/19?token=ZTNhOWQ1MzBjYmEwNjU3MTUzYTM3YjIxNGEwZmQx#sthash.pdHxpZdz.dpuf

Saturday, August 31, 2013

សិស្ស​បាក់​ឌុប​នៅ​ភ្នំពេញ​ចំណាយ​ជាង​៧​សែន​ដុល្លារ​សូក​ប៉ាន់​គ្រូ​អនុរក្ស

សិស្ស​សាលា​នៅ​ភ្នំពេញ បាន​ចំណាយ​ប្រាក់​ប្រមាណ​ជាង ៧​សែន​ដុល្លារ​អាមេរិក ដើម្បី​សូក​គ្រូ​អនុរក្ស​នៅ​ពេល​ប្រឡង​សញ្ញាបត្រ​បាក់​ឌុប នា​ថ្ងៃ​ទី៥ ដល់​ទី៧ ខែ​សីហា។ ការ​បញ្ចេញ​ចំនួន​ទឹក​ប្រាក់​សូក​ប៉ាន់ ធ្វើ​ឡើង​ស្រប​ពេល​ដែល​លទ្ធផល​ប្រឡង​បាក់​ឌុប ចេញ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី៣០ ខែ​សីហា។

ដោយ យាង សុជាមេត្តា
2013-08-31
អ៊ីម៉ែល
មតិ
ចែករំលែក
បោះពុម្ព
ប្រឡង​បាក់​ឌុប ៦១០
សិស្សានុសិស្ស​ចេញ​ពី​ប្រឡង​បាក់​ឌុប​ថ្ងៃ​ទី១ នា​វិទ្យាល័យ​បាក់ទូក កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី៥ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៣។
Photo: RFA
ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​មួយ​របស់​អង្គការ​កម្មវិធី​អភិវឌ្ឍន៍​ធនធាន​យុវជន វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី (YRDP) បាន​បង្ហាញ​អោយ​ឃើញ​ថា បេក្ខជន​ប្រឡង​បាក់​ឌុប នៅ​ភ្នំពេញ បាន​ចំណាយ​ជា​មធ្យម​ម្នាក់ ៣៧​ដុល្លារ​អាមេរិក ដើម្បី​សូក​អនុរក្ស​ក្នុង​រយៈពេល​ប្រឡង​ចំនួន ២​ថ្ងៃ​កន្លះ ពី​ថ្ងៃ​ទី៥ ដល់​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី៧ ខែ​សីហា។
បើ​ទោះ​ជា​ការ​ស្រាវជ្រាវ​មិន​បាន​បង្ហាញ​ចំនួន​ទឹក​ប្រាក់​សរុប​ដែល​បេក្ខជន​បាន​ចំណាយ​ក្នុង​ពេល​ប្រឡង​ក៏ដោយ តែ​បើ​គេ​យក​ចំនួន​ទឹក​ប្រាក់​មធ្យម​ដែល​សិស្ស​ចំណាយ​ម្នាក់ ៣៧​ដុល្លារ គុណ​នឹង​ចំនួន​បេក្ខជន​សរុប​នៅ​ភ្នំពេញ​ទាំងអស់ ១៩.០៧៩​នាក់ នោះ​គេ​នឹង​ឃើញ​ថា សិស្ស​ទាំង​នោះ​បាន​ចំណាយ​ប្រមាណ​ជាង ៧​សែន​ដុល្លារ​អាមេរិក ក្នុង​ពេល​ប្រឡង។ ហើយ​ចំនួន​ទឹក​ប្រាក់​ជាង ៧​សែន​ដុល្លារ នេះ មិន​បាន​រាប់​បញ្ចូល​ប្រាក់​ដែល​សិស្ស​បាន​ចំណាយ​សម្រាប់​ចម្លង ឬ​ទិញ​វិញ្ញាសា​ប្រឡង​នៅ​ខាង​ក្រៅ​ឡើយ។
ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​របស់​អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី ត្រូវ​បាន​ប្រធាន​សមាគម​គ្រូ​បង្រៀន​ឯករាជ្យ​កម្ពុជា លោក រ៉ុង ឈុន បង្ហាញ​ជំហរ​គាំទ្រ​ចំពោះ​អង្គការ​មួយ​នេះ ដែល​បាន​ខិតខំ​ស្រាវជ្រាវ​បង្ហាញ​លទ្ធផល​អោយ​សាធារណជន ជា​ពិសេស​អោយ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ដឹង​ពី​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ដែល​បាន​កើត​ឡើង​ក្នុង​ពេល​ប្រឡង​ម្តងៗ។ លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​នេះ គឺ​បាន​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ការ​ពិត​ជាក់ស្តែង ដែល​បាន​កើត​ឡើង​ក្នុង​មណ្ឌល​ប្រឡង ហើយ​ថា ការ​ស្រាវជ្រាវ​នេះ គឺ​ជា​ការ​ចូល​រួម​ចំណែក​របស់​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល ក្នុង​ការ​ផ្តល់​ព័ត៌មាន​ពិត​អោយ​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​ក្រសួង​អប់រំ ពិសេស​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​ជ្រាប។
លោក រ៉ុង ឈុន៖ «ប៉ុន្តែ យើង​មាន​ការ​សោកស្ដាយ សោកស្ដាយ​ត្រង់​ថា រដ្ឋាភិបាល​យើង​តាំង​ពី​ថ្នាក់​លើ​ដល់​ថ្នាក់​ក្រោម​ដូច​គ្នា​ទាំងអស់ មិន​ដែល​មាន​សេចក្តី​ក្លាហាន​ទទួល​យក​នូវ​របាយការណ៍​របស់​សង្គម​ស៊ីវិល​ជាតិ និង​អន្តរជាតិ ដែល​គេ​បាន​លើក​ឡើង​ថា ត្រូវ​ធ្វើ​ការ​កែលំអ ជា​ពិសេស​ដូច​រឿង​អប់រំ​អ៊ីចឹង គេ​បាន​បង្ហាញ​ម្តង​ហើយ​ម្តង​ទៀត តែ​តែង​បាន​បដិសេធ ហើយ​និយាយ​លាក់​បាំង​ការ​ពិត។ បញ្ហា​ហ្នឹង វា​ធ្វើ​អោយ​សង្គម​យើង​ងើប​អត់​រួច​ទេ យើង​ត្រូវ​ធ្វើ​ការ​កែប្រែ​គោល​ជំហរ​មិន​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ហ្នឹង»
ការ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី បង្ហាញ​អោយ​ឃើញ​ថា អំពើ​ពុក​រលួយ​ដែល​បាន​កើត​ឡើង​ក្នុង​ពេល​ប្រឡង ភាគ​ច្រើន​ផ្ដួចផ្ដើម​ចេញ​ពី​សិស្ស​ខ្លួន​ឯង​ដែល​នាំ​គ្នា​ប្រមូល​លុយ​ប្រគល់​អោយ​គ្រូ​អនុរក្ស។ ប៉ុន្តែ កន្លែង​ខ្លះ គ្រូ​អនុរក្ស​បាន​បង្ខំ​សិស្ស​ប្រមូល​លុយ​អោយ​ពួក​គេ​តែ​ម្តង។ ត្រង់​ចំណុច​នេះ អាច​អោយ​គេ​លើក​ជា​សំណួរ​បាន​ថា តើ​អ្នក​ណា​ដែល​ជា​អ្នក​ខុស​ពិត​ប្រាកដ សិស្ស ឬ​ក៏​គ្រូ​អនុរក្ស?
ទាក់ទិន​នឹង​បញ្ហា​នេះ លោក រ៉ុង ឈុន បាន​បញ្ចេញ​ទស្សនៈ​ថា វា​មិន​មែន​ជា​កំហុស​របស់​សិស្ស ហើយ​វា​ក៏​មិន​មែន​ជា​កំហុស​របស់​គ្រូ​ដែរ តែ​អ្នក​ដែល​ខុស​ពិត​ប្រាកដ​នោះ គឺ​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​រដ្ឋាភិបាល និង​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​ក្រសួង​អប់រំ ដែល​មិន​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ដោះស្រាយ​ពី​ការ​លំបាក បញ្ហា​ជីវភាព​របស់​គ្រូ​បង្រៀន ពិសេស​មិន​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ប្រាក់​បៀវត្ស​របស់​ពួក​គេ។ លោក​បន្ថែម​ថា កត្តា​ដែល​ធ្វើ​អោយ​គ្រូ​ទទួល​យក​លុយ​ពី​សិស្ស ដោយសារ​គ្រូ​ទាំង​នោះ​មាន​ជីវភាព​ទី​ទ័ល​លំបាក ដូច្នេះ​ពួក​គេ​ត្រូវ​ឆ្លៀត​ឱកាស​ពេល​ប្រឡង ដើម្បី​ស្វែង​រក​កម្រៃ​បន្ថែម​ផ្គត់ផ្គង់​ជីវភាព។
លោក រ៉ុង ឈុន៖ «បើ​គាត់​មាន​ប្រាក់​បៀវត្ស​សមរម្យ បញ្ហា​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​នឹង​ត្រូវ​បាន​លុប​បំបាត់ ទោះ​បី​សិស្ស​រៃ​អោយ​អនុរក្ស​ក៏ដោយ ពេល​នោះ​គាត់​បដិសេធ​មិន​ទទួល​ទេ ពេល​ហ្នឹង គាត់​ស្រឡាញ់​កិត្តិយស​ហើយ ហើយ​គាត់​នឹង​ចូល​រួម​លុប​បំបាត់​នូវ​រាល់​អំពើ​ពុក​រលួយ​នៅ​តាម​មណ្ឌល​ប្រឡង ក៏​ដូច​ជា​ថ្នាក់​ប្រឡង​នីមួយៗ អ៊ីចឹង អ្នក​ដែល​មាន​កំហុស​ធ្ងន់​នោះ គឺ​អ្នក​ដឹក​នាំ​រដ្ឋាភិបាល​តែ​ម្តង»
វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី បាន​ទាក់ទង​មន្ត្រី​ក្រសួង​អប់រំ ដើម្បី​សុំ​ប្រតិកម្ម​ទាក់ទង​នឹង​ការ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី តែ​មន្ត្រី​ទាំង​នោះ​មិន​បាន​ធ្វើ​អត្ថាធិប្បាយ​ទេ ដោយ​លើក​ហេតុផល​ថា កំពុង​ជាប់​រវល់ ហើយ​ក៏​បាន​ផ្តល់​យោបល់​អោយ​ទៅ​សួរ​អ្នក​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​នៅ​អង្គការ វ៉ាយ.អ.ឌី.ភី វិញ។
ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏ដោយ គេ​សង្កេត​ឃើញ​ជា​ទូទៅ​ថា ភាព​មិន​ប្រក្រតី​តែង​កើត​មាន​ឡើង​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ ក្នុង​សម័យ​ប្រឡង។ ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ទាំង​នោះ​រួម​មាន ការ​បែក​ធ្លាយ​វិញ្ញាសា​មុន​ពេល​ប្រឡង ការ​អនុញ្ញាត​អោយ​សិស្ស​បើក​មើល​កំណែ​វិញ្ញាសា​ប្រឡង ការ​អនុញ្ញាត​អោយ​សិស្ស​ចម្លង​គ្នា ការ​អនុញ្ញាត​អោយ​មាន​លំហូរ​ចម្លើយ​វិញ្ញាសា​ពី​បន្ទប់​ប្រឡង​មួយ​ទៅ​បន្ទប់​ប្រឡង​មួយ និង​ការ​ប្រព្រឹត្ត​អំពើ​ពុក​រលួយ​ក្នុង​ពេល​ប្រឡង​ជាដើម។
ការ​ប្រឡង​សញ្ញាបត្រ​បាក់​ឌុប ចាប់​ផ្ដើម​ពី​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទី​៥ និង​បញ្ចប់​នៅ​ថ្ងៃ​ពុធ ទី​៧ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៣។ ក្រសួង​អប់រំ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ការ​ប្រឡង​នេះ​មាន​បេក្ខជន​សរុប​ចំនួន ១០៥.២៩៧​នាក់ រីឯ​ការ​ប្រកាស​លទ្ធផល​សញ្ញាបត្រ​នេះ សម្រាប់​មណ្ឌល​នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ និង​ខេត្ត​កណ្ដាល ធ្វើ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៣០ ខែ​សីហា និង​ខេត្ត​ផ្សេងៗ​ទៀត ប្រកាស​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៣។ ក្រសួង​អប់រំ បាន​អោយ​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី៣០ ខែ​សីហា ថា បេក្ខជន​ដែល​បាន​ប្រឡង​ជាប់​មាន​ចំនួន ៩១.៣៧០​នាក់ ដែល​ស្មើ​ប្រមាណ​ជា ៨៧% នៃ​បេក្ខជន​ប្រឡង​សរុប៕
ប្រភព៖ អាស៊ីសេរី

ការប្រកាសលទ្ធផលប្រឡងមធ្យមសិក្សាទុតិភូមិឆ្នាំ២០១៣

130801

Wednesday, August 28, 2013

Academic Ranking of World Universities 2013 released

15 AUGUST 2013 | BY 

Eastern institutions slow to make inroads into Shanghai Academic Ranking of World Universities table
Student in cap and gown crying
SOURCE: GETTY
Cause to celebrate? Asia has some way to go to establish itself as a power

View the Times Higher Education World University Rankings

The long-heralded shift of global academic power towards Asia appears to be happening at a glacial pace, if at all, according to this year’s Shanghai Jiao Tong university rankings.
Both the US and the UK have one fewer institution in the top 500 this year, but there was a better performance by some North American and European countries and little evidence of more Asian representation in the Academic Ranking of World Universities 2013.
There are now no Asian universities in the top 20 after the University of Tokyo was displaced by the Swiss Federal Institute of Technology Zurichat number 20.
China (which has 28 in the top 500), Taiwan (9), Hong Kong (5), Singapore (2), India (1) and Malaysia (1) all have the same number of universities in the table as last year.
South Korea (11) had one more institution than in 2012, but Japan (20) has one fewer.
Meanwhile, Canada (23), Germany (38) and Portugal (4) all grew their tally by one each.
There continues to be just a single country representative of Asia in the top 100 – Japan.
In the top 10, positions were largely unchanged, with Harvard Universitytopping the table, the University of Cambridge coming fifth, and theUniversity of Oxford 10th.
However, the University of California, Berkeley, rose from fourth to third, swapping places with the Massachusetts Institute of Technology.
The UK now has 37 universities in the top 500 after Swansea University dropped off the list. It has nine universities in the top 100, the same as last year, with University College London and Imperial College Londonremaining in 21st and 24th place respectively.
Lower down the table, some UK universities managed to improve their positions: the University of Bristol jumped six places to 64th; King’s College London moved up one to 67th; and the University of Nottinghamrose three places to 83rd. The US has 149 universities in the top 500, and 52 in the top 100, one fewer than last year.
For the first time the King Abdullah University of Science and Technology, founded in Saudi Arabia in 2009 with a $10 billion (£6.5 billion) endowment, has entered the table.
However, in the 401-500 sector of the list, it still has a long way to go to realise its ambition of being among the top 10 science and technology institutions by 2020.
The table is based on six, largely research-based, measures. It comes ahead of the launch of the Times Higher Education World University Rankings, which will be unveiled at the THE World Academic Summit on 3 October in Singapore.

Academic Ranking of World Universities 2013 - top 100

World RankInstitutionCountry
1Harvard UniversityUnited States
2Stanford UniversityUnited States
3University of California, BerkeleyUnited States
4Massachusetts Institute of Technology (MIT)United States
5University of CambridgeUnited Kingdom
6California Institute of TechnologyUnited States
7Princeton UniversityUnited States
8Columbia UniversityUnited States
9University of ChicagoUnited States
10University of OxfordUnited Kingdom
11Yale UniversityUnited States
12University of California, Los AngelesUnited States
13Cornell UniversityUnited States
14University of California, San DiegoUnited States
15University of PennsylvaniaUnited States
16University of WashingtonUnited States
17The Johns Hopkins UniversityUnited States
18University of California, San FranciscoUnited States
19University of Wisconsin - MadisonUnited States
20Swiss Federal Institute of Technology ZurichSwitzerland
21The University of TokyoJapan
21University College LondonUnited Kingdom
23University of Michigan - Ann ArborUnited States
24The Imperial College of Science, Technology and MedicineUnited Kingdom
25University of Illinois at Urbana-ChampaignUnited States
26Kyoto UniversityJapan
27New York UniversityUnited States
28University of TorontoCanada
29University of Minnesota, Twin CitiesUnited States
30Northwestern UniversityUnited States
31Duke UniversityUnited States
32Washington University in St. LouisUnited States
33University of Colorado at BoulderUnited States
34Rockefeller UniversityUnited States
35University of California, Santa BarbaraUnited States
36The University of Texas at AustinUnited States
37Pierre and Marie Curie University - Paris 6France
38University of Maryland, College ParkUnited States
39University of Paris Sud (Paris 11)France
40University of British ColumbiaCanada
41The University of ManchesterUnited Kingdom
42University of CopenhagenDenmark
43University of North Carolina at Chapel HillUnited States
44Karolinska InstituteSweden
45University of California, IrvineUnited States
46The University of Texas Southwestern Medical Center at DallasUnited States
47University of California, DavisUnited States
47University of Southern CaliforniaUnited States
49Vanderbilt UniversityUnited States
50Technical University MunichGermany
51The University of EdinburghUnited Kingdom
52Carnegie Mellon UniversityUnited States
52Utrecht UniversityNetherlands
54Pennsylvania State University - University ParkUnited States
54University of HeidelbergGermany
54University of MelbourneAustralia
57Purdue University - West LafayetteUnited States
58McGill UniversityCanada
59The Hebrew University of JerusalemIsrael
60University of ZurichSwitzerland
61Rutgers, The State University of New Jersey - New BrunswickUnited States
61University of MunichGermany
61University of PittsburghUnited States
64University of BristolUnited Kingdom
65The Ohio State University - ColumbusUnited States
66The Australian National UniversityAustralia
67Brown UniversityUnited States
67King’s College LondonUnited Kingdom
69University of GenevaSwitzerland
69University of OsloNorway
71Ecole Normale Superieure - ParisFrance
71University of FloridaUnited States
73Uppsala UniversitySweden
74Leiden UniversityNetherlands
75Boston UniversityUnited States
76University of HelsinkiFinland
77Technion-Israel Institute of TechnologyIsrael
78University of ArizonaUnited States
79Arizona State University - TempeUnited States
79Moscow State UniversityRussia
81Aarhus UniversityDenmark
82Stockholm UniversitySweden
83University of BaselSwitzerland
83University of NottinghamUnited Kingdom
85Ghent UniversityBelgium
85Indiana University BloomingtonUnited States
85Osaka UniversityJapan
85The University of QueenslandAustralia
85University of UtahUnited States
90University of RochesterUnited States
91The University of Western AustraliaAustralia
92McMaster UniversityCanada
92Michigan State UniversityUnited States
92Rice UniversityUnited States
92University of GroningenNetherlands
92Weizmann Institute of ScienceIsrael
97University of StrasbourgFrance
97University of SydneyAustralia
99Case Western Reserve UniversityUnited States
100University of FreiburgGermany