Wednesday, June 10, 2015

ដំណើរនៃការសាបរលាបឥទ្ធិពលរបស់លោក ជា ស៊ីម

ដោយ៖ អ៊ឹម រចនា
លោក ជា ស៊ីម គឺ​ជា​អ្នក​នយោបាយ​ជាន់​ខ្ពស់ ដែល​បាន​តស៊ូ​រំដោះ​ជាតិ​កម្ពុជា ជាមួយ​មិត្ត​រួម​អាវុធ​ផ្សេង​ទៀត តាំង​ពីឆ្នាំ​១៩៤៧ ​​មក​ម្ល៉េះ​។ បើ​ទោះ​បី​ជា​លោក​បាន​ចំណាយ​ពេល​ជិត​៧០​ឆ្នាំ​ ដើម្បី​ជាតិ​និង​ប្រជាជន​ខ្មែរ ក៏​​ប៉ុន្តែ​កេរ្តិ៍​ឈ្មោះ​របស់​បុរស​រូប​នេះ ហាក់​មិន​មាន​ភាព​លេច​ធ្លោ​ជា​សាធារណៈ​គួរ​ឲ្យ​កត់​សម្គាល់​ឡើយ​។ មិន​លេច​ធ្លោ​ជា​សាធារណៈ ក៏​ប៉ុន្តែ​នៅ​ក្នុង​ជួរ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា លោក ជា ស៊ីម គឺ​ជា​ប្រធាន ដែល​ធ្លាប់​មាន​ឥទ្ធិពល​។ ប៉ុន្តែ​ឥទ្ធិពល​នោះ​បាន​សាប​រលាប​ទៅ​វិញ នា​ពេល​ក្រោយ​ៗ​មក​។
កើត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៥ ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​១៩៣២ នៅ​ស្រុក​រមាស​ហែក ខេត្ត​ស្វាយរៀង លោក ជា ស៊ីម បានលះ​បង់​យុវភាព​របស់​ខ្លួន​ស្ទើរ​តែ​ទាំង​ស្រុង ដើម្បី​​ចូល​រួម​នៅ​ក្នុង​ចលនា​តស៊ូ​ខ្មែរ​ឥស្សរៈ​ ដើម្បី​ឯករាជ្យ​ជាតិ ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៤៧​ដល់​ឆ្នាំ​១៩៥៤​​។ សកម្មភាព​តស៊ូ​របស់​លោក មាន​ជា​បន្ត​បន្ទាប់ ជា​ពិសេស​ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧០​ដល់​ឆ្នាំ​១៩៧៥​។ ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នោះ លោក ជា ស៊ីម បាន​ចូល​រួម​ជាមួយ​កង​ទ័ព​ខ្មែរ​ក្រហម ដើម្បី​ផ្ដួល​រំលំ​របប លន់ នល់​។ ហើយ​ក្រោយ​មក លោក​បាន​ឡើង​តំណែង​ជា​បន្ត​បន្ទាប់ ក្លាយ​ជា​ប្រធាន​ឃុំ ប្រធាន​ស្រុក នៅ​ភូមិភាគ​បូព៌ា​។ នៅ​ពេល​ខ្មែរ​ក្រហម​ធ្វើ​ការ​បោស​សម្អាត​ផ្ទៃ​ក្នុង នៅ​ភូមិភាគ​បូព៌ា ក្នុង​​ឆ្នាំ​១៩៧៨ ខ្មែរ​ក្រហម​ដែល​បះបោរ​ប្រឆាំង​នឹង ប៉ុល ពត បាន​មក​ជួប​ជុំ​គ្នា​នៅ​ស្រុក​ស្នួល ខេត្ត​ក្រចេះ​។ មហា​សន្និបាត​មួយ​បាន​រៀបចំ​ឡើង នៅ​ថ្ងៃ​ទី​០២ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​១៩៧៨ និង​បាន​សម្រេច​ជា​ឯកច្ឆ័ន្ទ បង្កើត​រណសិរ្ស​មាន​ឈ្មោះ​ថា រណសិរ្ស​សាមគ្គី​សង្គ្រោះ​ជាតិ​កម្ពុជា​។ រណសិរ្យ​នេះ មាន​លោក ហេង សំរិន ជា​ប្រធាន និង​មាន​គណៈកម្មាធិការ​មជ្ឈឹម​រណសិរ្ស​ដែល​​មាន​ទាំង​លោក ជា ស៊ីម លោក ប៉ែន សុវណ្ណ និង​លោក ហ៊ុន សែន ជា​សមាជិក​នៅ​ក្នុង​នោះ​ផង​។1606970_555393167888826_315470590_n​​ទី​បំផុត រណសិរ្ស​សាមគ្គី​សង្គ្រោះ​ជាតិ​កម្ពុជា​ ក្រោម​ការ​ជួយ​ជ្រោម​ជ្រែង​ពី​វៀតណាម ​បាន​វាយ​រំលំ​របប​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​០៧ ខែ​មករា ឆ្នាំ​១៩៧៩​។ ក្រោយ​ការវាយ​រំលំ​របប ប៉ុល ពត មាន​បញ្ហា​ជា​ច្រើន​បាន​ចោទ​ឡើង​។ ក្នុង​នោះ​​ក៏​មាន​ផង​ដែរ ការ​ប្រជែង​កម្លាំង​គ្នា​រវាង​ក្រុម​លោក ប៉ែន សុវណ្ណ មក​ពីហាណូយ និង​ក្រុម លោក ជា ស៊ីម ហេង សំរិន ដែល​ជា​អតីត​ខ្មែរ​ក្រហម​នៅ​ក្នុង​ស្រុក ​​ប្រឆាំង​នឹង ប៉ុល ពត។ នៅ​ក្នុង​រដ្ឋាភិបាល លោក ហេង សំរិន ដែល​តែង​តាំង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​មករា ឆ្នាំ​១៩៧៩ លោក ជា ស៊ីម ទទួល​បន្ទុក​ខាង​មហាផ្ទៃ​។ ប៉ុន្តែតំណែង​នេះ ត្រូវ​បាន​​​រដ្ឋាភិបាល​លោក ប៉ែន សុវណ្ណ ដែល​ឡើង​កាន់​កាប់​នា​ថ្ងៃ​ទី​២ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​១៩៨១ ដក​ចេញ​ពី​លោក ជា ស៊ីម ដោយ​សារ​តែ​ក្ដី បារម្ភ​របស់​វៀតណាម និង​ដោយ​សារ​តែ​ទំនាស់​ប្រជែង​អំណាច​​​។ ជំនួស​មក​វិញ លោក ជា ស៊ីម បាន​ទទួល​មុខ​តំណែង​ជា​ប្រធាន​រដ្ឋសភា​​​​។CG-C4EhUgAEVKAw​ក្នុង​សៀវភៅ សុបិន​និង​ការពិត លោក វ៉ាន់ឌី កាអុន បាន​សរសេរ​ថា នៅ​ឆ្នាំ​១៩៩០ ពេល​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន កំពុង​មាន​មុខមាត់ នៅ​ក្នុង​ការចរចា​ជាមួយ​សម្ដេច នរោត្តម សីហនុ លោក ជា ស៊ីម ក៏​គ្មាន​តួនាទី​អ្វី​សំខាន់​ដែរ ក្រៅ​ពី​មាន​ឈ្មោះ​ថា ជា អ្នក​តា​ចាំ​ស្រុក​ម្នាក់ ដែល​មាន​ការ​គោរព​ដ៏​ខ្ពង់​ខ្ពស់​ពី​សំណាក់​បក្ស​ប្រជាជន និង​លោក ហ៊ុន សែន​។ ​ពេល​មាន​​កិច្ច​​ព្រម​ព្រៀង​សន្តិភាព​ទីក្រុង​ប៉ារីស នៅ​ឆ្នាំ​១៩៩១ លោក ជា ស៊ីម បាន​ក្លាយ​ជា​ប្រធាន​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ជំនួស​លោក ហេង សំរិន​​។ ប៉ុន្តែ​តំណែង​នេះ គ្មាន​តួនាទី​អ្វី​សំខាន់​សោះ​។ ទោះ​បី​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ បើ​តាម​ការ​រៀបរាប់​របស់​លោក វ៉ាន់ឌី កាអុន លោក ជា ស៊ីម នៅ​តែ​បន្ត​ក្ដាប់​កម្លាំង​ផ្ទៃ​ក្នុង​មួយ​ភាគ​ធំ​ដដែល​ ហើយ​ការ​ប្រជែង​ដណ្ដើម​ឥទ្ធិពល​គ្នា​ដោយ​មិន​ចេញ​មុខ រវាង​លោក ហ៊ុន សែន និង​លោក ជា ស៊ីម នៅ​តែ​មាន​បន្ត​មក​ទៀត​។
cam-photo-chea-sim-inside1-reuters
ប្រវត្តិ​វិទូ លោក Evan Gottesman ក៏​បាន​លើក​ឡើង​ពី​ការ​ប្រជែង​អំណាច​រវាង​លោក ហ៊ុន សែន និង​លោក ជា ស៊ីម នៅ​ក្នុង​សៀវភៅ​របស់​ខ្លួន​ដែរ​។ លោក Gottesman បាន​អះអាង​ថា លោក ជា ស៊ីម ​ទទួល​បាន​ភក្ដីភាព​ខ្លាំង​ពី​សមាជិក​ជាន់​ខ្ពស់​នៃ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​។ បើ​តាម​លោក Gottesman នៅ​ក្នុង​ចំណោម​អតីត​​មន្ដ្រី​ខ្មែរ​ក្រហម​ដែល​បាន​តស៊ូ​រំដោះ​កម្ពុជា គឺ​មាន​តែ​លោក ជា ស៊ីម ម្នាក់​គត់ ដែល​បាន​កសាង​គ្រឹះ​និង​ឥទ្ធិពល​មូលដ្ឋាន​យ៉ាង​រឹង​មាំ  នៅ​ក្នុង​ជួរ​គណបក្ស​។ យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ ឥទ្ធិពល​និង​បណ្ដាញ​របស់​លោក ជា ស៊ីម ដែល​ជា​ក្រុម​និយម​កណ្ដាល ចាប់​ផ្ដើម​ថម​ថយ នៅ​ឆ្នាំ​១៩៩៤​។ អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​បាន​លើក​ឡើង​ថា ឥទ្ធិពល​​នៃ​បណ្ដាញ​របស់​លោក ជា ស៊ីម បើ​ទោះ​បី​ជាថយ​ចុះ​ខ្លះ ប៉ុន្តែ​មិន​បាន​បាត់​បង់​ទាំង​ស្រុង​ទេ​​។5447393E-6FC3-4AC4-9FB1-9D0212CAD3D8_w640_r1_s_cx0_cy2_cw0ព័ត៌មាន​ស្ដី​ពី​ការ​ប្រជែង​អំណាច​នៅ​ក្នុង​ជួរ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ត្រូវ​បាន​ប្រវត្តិវិទូ និង​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​លើក​ឡើង​ជា​យូរ​មក​ហើយ ប៉ុន្តែ​មន្ដ្រី​ជាន់​ខ្ពស់​នៃ​គណបក្ស​នេះ មិន​ដែល​ទទួល​ស្គាល់​ទេ​។ នៅ​ ​ពេល​ដែល លោក ជា ស៊ីម ទទួល​មរណភាព មន្ដ្រី​នៃ​គណបក្ស​នេះ​​បាន​អះអាង​ពី​ភាព​រឹង​មាំ​នៃ​គណបក្ស​ខ្លួន តាំង​ពី​ថ្នាក់​មូលដ្ឋាន ដល់​ថ្នាក់​កំពូល​ទៀត​ផង​​។ សម្រាប់​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​ឯករាជ្យ​មួយ​ចំនួន​វិញ​ មរណភាព​នៃ​លោក ជា ស៊ីម នឹង​មិន​ធ្វើ​ឲ្យ​បក្ស​ប្រជាជន​រង្គោះ​រង្គើ​ទេ​។ ព្រោះ​បើ​តាម​ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​នេះ ការ​ប្រជែង​ដណ្ដើម​អំណាច​គ្នា​សម្រាប់​បុរស​ខ្លាំង​នៃ​បក្ស​ប្រជាជន ហាក់​ដូច​ជា​កន្លង​ទៅ​ឆ្ងាយ​ហើយ​។ នៅ​ពេល​ដែល​មាន​វ័យ​កាន់​តែ​ចាស់ អ្នក​ជំនាន់មុន​​នៃ​បក្ស​នេះ​ទាំង​អស់​ គ្រាន់​តែ​ព្យាយាម​ជួយ​ជ្រោមជ្រែង​គ្នា ដើម្បី​ជាតិ និង​ជា​ពិសេស ដើម្បី​​អ្នក​ជំនាន់​ក្រោយ​របស់​គណបក្ស​ខ្លួន​៕​

អរគុណប្រភព៖ អ៊ឹម រចនា  

Sunday, May 24, 2015

លោក ហង់ ជួន ណា​រ៉ុ​ន ដាក់​បញ្ជា​ឲ្យ​មន្ត្រីរដ្ឋបាល​ធ្វើការ៨ម៉ោង​ក្នុង១ថ្ងៃ

            បន្ទាប់ពី​បាន​ណែនាំ​ដល់​ថ្នាក់ដឹកនាំ​គ្រប់​អង្គភាព​ឲ្យ​រៀបចំ​បញ្ជី​វត្តមាន​ប្រចាំថ្ងៃ​របស់​មន្ត្រីរាជការ លោក​រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួង​អប់រំ យុវជន និង​កីឡា ហង់ ជួន ណា​រ៉ុ​ន បានដាក់​កំហិត​មួយទៀត​ដល់​ថ្នាក់ដឹកនាំ​ក្រោម​ឱវាទ​ទាំងនោះ ក្នុងការ​កំណត់​រយៈពេល​បម្រើ​ការងារ​ប្រចាំថ្ងៃ​របស់​មន្ត្រី។

          «មន្ត្រីរដ្ឋបាល​អប់រំ​ភា​គ​ច្រើន​បម្រើ​ការងារ​នៅតាម​អង្គភាព​ថ្នាក់ជាតិ និង​ក្រោម​ជាតិ​បាន​ខិតខំ​បំពេញការងារ​ប្រកបដោយ​ស្មារតី​ទទួលខុសត្រូវ​ខ្ពស់​ក្នុង​ការគោរព​តាម​ការកំណត់​រយៈពេល​បម្រើ​ការងារ​ប្រចាំ​សប្តាហ៍។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រសួង​បាន​សង្កេតឃើញថា មន្ត្រីរដ្ឋបាល​មួយចំនួន​តូច​នៅតែ​មិនទាន់បាន​គោរព​តាម​ការកំណត់​រយៈពេល​បម្រើ​ការងារ​ក្នុង​រយៈពេល៨ម៉ោង​ក្នុង​មួយថ្ងៃ និង៥ថ្ងៃ​ក្នុង​មួយ​សប្តាហ៍ ដោយ​គិតពី​ថ្ងៃ​ចន្ទ ដល់​ថ្ងៃ​សុក្រ»។ នេះ​ជាការ​លើកឡើង​របស់លោក ហង់ ជួនណា​រ៉ុ​ន។ 


          ក្នុង​លិខិត​ចុះ​ថ្ងៃទី២៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៥ដដែល លោក​រដ្ឋមន្ត្រី​អប់រំ បានដាក់​កំហិត​ដល់​មន្ត្រីរដ្ឋបាល​ឲ្យ​ចូលធ្វើការ​ពេលព្រឹក​ចាប់ពី​ម៉ោង៧ដល់​ម៉ោង១១និង៣០នាទី និង​ពេល​ល្ងាច​ចាប់ពី​ម៉ោង១៤ ដល់​ម៉ោង១៧ និង៣០នាទី។ លក្ខខណ្ឌ​អនុគ្រោះ ក៏មាន​ផងដែរ​ចំពោះ​មន្ត្រីរដ្ឋបាល​អប់​រំជា​ស្ត្រី ដែលមាន​កូន​អាយុ​ក្រោម១ឆ្នាំ ដោយ​ពួកគាត់​មាន​សិទ្ធិ​ចេញ​ធ្វើការ​មួយ​ម៉ោង​មុនពេល​កំណត់​ក្នុង​មួយថ្ងៃ។

សូមបញ្ជាក់​ផងដែរ​ថា តាមរយៈ​លិខិត​មួយ​ចុះ​កាលពី​ថ្ងៃទី១៤ ខែមករា លោក ហង់ ជួន ណា​រ៉ុ​ន​បាន​កោតសរសើរ​មន្ត្រីក្រោមឱវាទ​ដែល​អនុវត្តតាម​វិធានការ​កំណែទម្រង់​វិស័យ​អប់រំ​ក្នុង​ឆ្នាំ២០១៤ហើយ​លោក​បាន​ណែនាំ​មន្ត្រី​របស់ខ្លួន​បន្ត​ការអនុវត្ត​បន្ថែមទៀត​ដើម្បី​ឆ្លើយតប​ទៅនឹង​គោលការណ៍​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ក្នុងការ​លើកទឹកចិត្ត​មន្ត្រីរាជការ​តាមរយៈ​ការដំឡើង​ប្រាក់ខែ​ជា​បន្តបន្ទាប់។

          ទាក់ទង​នឹង​ការពង្រឹង​ការអនុវត្ត​គោលការណ៍​ស្តីពី​ការ​គ្រប់​មន្ត្រីរាជការ​លោករ​ដ្ឋ​មន្ត្រី​បានដាក់​បញ្ជា​ទៅគ្រប់​អង្គភាព​ត្រូវ​រៀបចំ​បញ្ជី​វត្តមាន​ប្រចាំថ្ងៃ​របស់​មន្ត្រីរាជការ​ណ៍​និង​បូកសរុប​ធ្វើ​របាយការណ៍​ផ្ញើ​ទៅ​នាយកដ្ឋាន​បុគ្គលិក​ជា​រៀងរាល់​ដំណាច់ខែនីមួយៗ ។

          ចំពោះ​ករណី​មន្ត្រីរាជការ​អសកម្ម​ការងារ លោក ហង់ ជួន ណា​រ៉ុ​ន​ណែនាំ​ឲ្យ​ប្រធាន​អង្គភាព​សាកសួរ​ឲ្យ​បានច្បាស់លាស់​ដោយ​ផ្តល់​ជម្រើស​ចូល​បម្រើ​ការងារ​វិញ ឬ​សុំ​នៅ​ទំនេរ​ដោយ​គ្មាន​បៀវត្ស។ប្រសិនបើ​សាមីខ្លួន​មិនបាន​ផ្តល់​ជម្រើស​ណាមួយ​ច្បាស់លាស់​ហើយ​បន្ត​អសកម្ម​ការងារ​បុគ្គល​នោះ​ត្រូវ​ស្ថិតក្នុង​ភាព​ទំនេរ​គ្មាន​បៀ​វ​ត្យ​ដោយ​អនុវត្តតាម​វិធាន​ការដែល​មានចែង​ក្នុង​ជំពូក​ទី២ មាត្រា២៣នៃ​អនុក្រឹត្យ ចុះ​ថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៩៥ ៕
ផ្សាយបន្តពីប្រភព៖ ថ្មីថ្មី

Friday, May 8, 2015

បុគ្គល​​៨រូប ដែល​បាន​ស្លាប់​ដោយ​សារ​ស្នាដៃ​បង្កើត​របស់​ខ្លួន


អ្នក​បង្កើត​ថ្មី ​​តែង​តែ​​​បង្កើត​​អ្វី​ដែល​ថ្មី ចេញ​ជា​ស្នាដៃ​ឡើង​ តាម​រយៈ​​គំនិត​ច្នៃ​ប្រឌិត​របស់​ខ្លួន ​ក្នុង​គោល​បំណង​ដើម្បី​បម្រើ​ដល់​​មនុស្ស​ជាតិ​។ ប៉ុន្តែ​​​ការ​បង្កើត​ថ្មី​ខ្លះ បែរ​ជា​ផ្ដល់​នូវ​គ្រោះ​ថ្នាក់​​ដល់​ពួក​គេ​ទៅ​វិញ​​ ជាក់​ស្ដែង​គឺ​ការ​បង្កើត​​កាល​ពី​​សតវត្ស​មុន។ ​​ខាង​ក្រោម​នេះ​គឺ​ជា​ស្ថាបនិក​​៨រូប​ ​ដែល​បាន​ស្លាប់​ដោយ​ស្នាដៃ​បង្កើត​របស់​ខ្លួន៖

១. Max Valier (១៨៩៥-១៩៣០)

10
​​​លោក ​Max Valier ជា​អ្នក​បង្កើត​​ម៉ាស៊ីន​កាំជ្រួច​ ដែល​នេះ​ជា​​ការ​នាំ​ផ្លូវ​​ដល់​ការ​បង្កើត​​​ម៉ាស៊ីន​ដែល​ឆ្ពោះ​ទៅ​កាន់​លំហ​អាកាស​បាន។ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ លោក​បាន​ស្លាប់​ភ្លាមៗ​បន្ទាប់​ពី​ការ​ផ្ទុះ​ឡាន​ម៉ាស៊ីន​កាំជ្រួច​ដែល​ជា​ស្នាដៃ​​ដែល​ខ្លួន​ផលិត។

២. Horace Lawson Hunley (១៨២៣-១៨៦៣)

11

លោកHorace Lawson Hunley ​​ជា​វិស្វករ​​ជន​ជាតិ​អាមេរិក​ម្នាក់​​ដែល​បាន​បង្កើត​នាវា​មុជ​ទឹក​ចម្បាំង​​ដំបូង​​ CSS Hunley ​សម្រាប់​​បម្រើ​ដល់​សង្គ្រាម​ស៊ីវិល​អាមេរិក​នៅ​ភាគ​ខាង​ត្បូង។ ប៉ុន្តែ​ជា​អកុសល​លោក​Hunley ជា​មួយ​​​កម្មករ​នាវា​៧​នាក់​ទៀត​បាន​ស្លាប់​ដោយ​ពុំ​អាច​ចេញ​មក​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក​បាន​។

​​​​​​​​​៣. Thomas Andrews, Jr. (១៨៧៣-១៩១២)

12

​មាន​មនុស្ស​ជា​ច្រើន​បាន​​​ដឹង​ពី​កប៉ាល់​ Titanic ប៉ុន្តែ​ប្រហែ​ល​ជា​ពុំ​មាន​មនុស្ស​ច្រើន​ទេ​ដែល​​បាន​ដឹង​​​ពី​អ្នក​​បង្កើត​​វា។ លោក​​ Thomas Andrews ជា​អ្នក​បង្កើត​កប៉ាល់​ដ៏​ធំ​នេះឡើង ហើយ​​បាន​ចូល​រួម​​ធ្វើ​ដំណើរ​​ជា​លើក​ដំបូង​ ​និង​បាន​ស្លាប់​ទៅ​ជាមួយ​កប៉ាល់​​នោះ​ផង​ដែរ។

៤. Franz Reichelt (១៨៧៩- ១៩១២)

14

លោក Franz Reichelt ​ដែល​បាន​បង្កើត​​​អាវ​ “Flying Taylor” ជា​អាវ​សម្រាប់​ហោះ​ដោយ​មាន​ភ្ជាប់​ជា​មួយ​ឆត្រ​យោង​ក្នុង​ករណី​មាន​អាសន្ន​។ ទោះ​បី​ជា​វា​ដំណើរ​ការ​បាន ប៉ុន្តែ​លោក​បាន​ស្លាប់​នៅ​ពេល​ដែល​លោក​ពាក់​វា​រួច​លោត​ពី​លើ​ប៉ម ​Eiffle Tower។

៥. Marie Curie (១៨៦៧- ១៩៣៤)

15

អ្នក​ស្រី​បា​ន​​រួម​ចំណែក​យ៉ាង​ធំ​​ធេង​ចំពោះ​ការងារ​ស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​វិទ្យុសកម្ម ប៉ុន្តែ​​ការ​ធ្វើ​ការ​​ជាមួយ​​​វិទ្យុសកម្ម​ដ៏​គ្រោះ​ថ្នាក់​នេះ បាន​បញ្ចប់​ជីវិត​របស់​អ្នក​ស្រី។

៦. William Bullock (១៨១៣- ១៨៦៧)​

17

លោក ​William Bullock ជា​អ្នក​បង្កើត​​ម៉ាស៊ីន​បោះ​ពុម្ព ​​ដែល​​បាន​​កែប្រែ​ឧស្សាហកម្ម​បោះ​ពុម្ព​ឲ្យ​លេច​ធ្លោ​ឡើង។ ទោះ​បី​យ៉ាង​ណា​ គាត់​​លោក​បាន​​ទទួល​មរណភាព​ដោយ​ជាប់​ជើង​ក្នុង​ម៉ាស៊ីន​​​ ​ខណៈ​ពេល​ដែល​​កំពុង​ដំឡើង​ម៉ាស៊ីន​បោះ​ពុម្ព​ ហើយ​បាន​ស្លាប់​​​​​ដោយ​សារ​ដំបៅ​ក្លាយ។

៧. Otto Lilienthal (១៨៤៨-១៨៩៦)​​​

Portrait of Otto Lilienthal

លោក ​Otto Lilienthal បាន​ចូល​រួម​ចំណែក​ចំពោះ​វិស័យ​អាកាសចរ​ ដោយ​បាន​បង្កើត​​​ម៉ាស៊ីន​ហោះ​ហើរ​​ដែល​មាន​រាង​ដួច​ស្លាប​បក្សី។​យ៉ាង​ណា​ក្ដី​ លោក​បាន​ទទួល​មរណ​ភាព​​​នៅ​ពេល​​​សាក​ល្បង​ម៉ាស៊ីន​​​ហោះ​ហើរ​នោះ។

៨. Aurel Vlaicu (១៨៨២- ១៩១៣)

20

Aurel Vlaicu ធ្លាប់​បាន​បង្កើត​​យន្ត​ហោះ​តូច​មួយ​ចំនួន​​ ​រហួត​ដល់​យន្ត​ហោះ ​Vlaicu II ដែល​ជា​យន្ត​ហោះ​ទំហំ​ធំ ដែល​បាន​​យក​ជីវិត​ស្ថាបនិក​រូប​នេះ​ទៅ​ជា​មួយ​ នៅ​ពេល​​សាក​ល្បង​ហោះ​ហើរ​​លើក​ដំបូង។

សូមអរគុណប្រភព៖ http://news.sabay.com.kh/article/358877